Bezelye Hasadı: Ne Zaman ve Nasıl Toplanır?
Umut Fidancılık Uzman Ekibi2 dk okuma
Bezelye hasadı ne zaman yapılır? Taze bezelye, şeker bezelyesi ve kuru bezelye için olgunluk belirtileri nelerdir? Doğru hasat yöntemleri ve dikkat edilmesi gerekenler.
Bezelye hasadı, yetiştirdiğiniz bezelyenin türüne (taze tüketim mi yoksa kuru tüketim mi) göre tamamen farklı zamanlarda ve yöntemlerle yapılır. Yanlış zamanda yapılan hasat, tanelerin sertleşmesine, kabukların lifli bir yapı almasına veya verimin düşmesine neden olur.
Hasat zamanı nasıl anlaşılır?
Hasat zamanını belirlemek için bezelyenin hangi amaçla yetiştirildiğine bakmalısınız:
- Taze (Bahçe) Bezelyeleri: Taze tüketim için yetiştirilen bezelyeler, taneler henüz tam olgunlaşmadan, yani kabuklar yumuşak ve taneler dolgun haldeyken hasat edilir.
- Şeker Bezelyesi (Sugar Snap) ve Kar (Snow) Bezelyesi: Bu türlerde kabuk lifli olmadığı için çok erken dönemde, meyve henüz çok taze ve yumuşakken toplanır.
- Kuru (Tarla) Bezelyeleri: Eğer amacınız kuru bezelye veya unluk bezelye üretmekse, bitkinin taneleri tamamen olgunlaşıp kuruyana kadar beklenmelidir. Kuru bezelyelerde hasat öncesi nem oranının %13'ün altında olması istenir.
Bezelye fidanı için fiyat ve stok bilgisi alın, Türkiye geneline kargo:0546 422 32 46WhatsApp
Hasat ne zaman yapılmalı?
Hasat süresi, ekim yaptığınız döneme ve iklim koşullarına göre değişiklik gösterir:
- Sonbahar ekimleri: Sonbaharda ekilen bezelyeler yaklaşık 32 hafta sonra hasada gelir.
- İlkbahar ekimleri: İlkbaharda ekilen bezelyelerde hasat süresi genellikle 12 ile 16 hafta arasındadır.
- Olgunluk kontrolü: Bezelye badıçları (meyve kapsülleri) tanelerle sıkıca dolduğunda hasat zamanı gelmiş demektir. Eğer badıçların içinde hava boşluğu varsa, o badıçları toplamayıp bir sonraki toplama için bitkide bırakmalısınız.
Doğru toplama yöntemleri nelerdir?
Hasat yöntemi, üretim ölçeğinize göre değişir:
- Elle toplama: Bahçe tipi taze bezelyelerde ve özellikle kabuğu yenen (snap/snow pea) çeşitlerde hasat genellikle elle yapılır. Bu, bitkiye ve meyveye zarar vermemek için en güvenli yoldur.
- Mekanik hasat: Büyük ölçekli tarım alanlarında, taneleri bitki sapından ayırmak için özel bezelye hasat makineleri (viner) kullanılır. Bu makineler bitkiyi keser ve taneleri ayırır.
- Kuru hasat: Kuru bezelye üretiminde, bitkiler çatlama sınırına kadar bekletildikten sonra biçilerek veya yolunarak hasat edilir.
Öne Çıkan Ürünler
Hasatta yapılan hatalar ve dikkat edilmesi gerekenler
- Yatmış bitkiler: Özellikle yağışlı dönemlerde bezelyelerin toprak üzerine yatması hasat kalitesini düşürür. Yatmış bitkilerde meyvelerin toprakla teması, çürüme ve hastalık riskini artırır.
- Sümüklüböcek zararı: Hasat sırasında bitkilerde sümüklüböcek olup olmadığı kontrol edilmelidir; bu zararlılar bitkiye ciddi zarar verebilir.
- Sıcaklık hassasiyeti: Bezelye çiçeklenme döneminde yüksek sıcaklıklara karşı çok duyarlıdır. 30°C üzerindeki sıcaklıklar verimi düşürebileceği için, hasat döneminde bitkinin genel sağlığı ve su ihtiyacı göz önünde bulundurulmalıdır.
- Hasat sonrası nem: Kuru bezelye yetiştiriciliğinde, tanelerin uygun nem oranına ulaşmadan toplanması depolama sırasında sorunlara yol açabilir.
Bezelye hesaplama araçları
1
Bezelye tohumu hesaplama – arazime ne kadar bezelye tohumu gerekir?
–
Standart ekim: sıra arası 40–50 cm, sıra üzeri 5–8 cm; dekara 15–20 kg tohum.
2
Bezelye verim hesaplama – dönümden ne kadar taze bezelye (kabuklu) alırım?
–
Rakamlar resmî ve akademik kaynaklardaki ortalamalara dayanan tahmini değerlerdir. İklim, toprak, çeşit, cins ve bakıma göre gerçek sonuç farklı olabilir.
Bilmekte fayda var
- Bezelye serin iklimi sever; hafif donlara dayanır.
- Kabuklu taze bezelyenin yaklaşık %40'ı tanedir.
Ayrı sayfada hesaplayın: Bezelye tohumu hesaplama · Bezelye verim hesaplama
Kaynaklar
- PEA Pisum sativum L. Plant Symbol = PISA6 - USDA (https://plants.sc.egov.usda.gov/DocumentLibrary/plantguide/pdf/pg_pisa6.pdf)
- Wikipedia – Pea (https://en.wikipedia.org/wiki/Pea)
- 14. HAFTA: Sebzelerin hasat yöntemleri ve pazara hazırlanmaları ... (https://acikders.ankara.edu.tr/mod/resource/view.php?id=26479)
- Wikipedia – Bezelye (https://tr.wikipedia.org/wiki/Bezelye)
- BEZELYE (Pisum sativum) 2n=14 (https://acikders.ankara.edu.tr/mod/resource/view.php?id=54325)
- T.C. BAZI TAHILLAR ile YEM BEZELYESİNİN KARIŞIK (https://avesis.mku.edu.tr/dosya?id=7ed87107-aafe-43f9-ac79-54c2e94c4e43)
- FARKLI YEM BEZELYESİ (Pisum sativum L.) GENOTİPLERİNİN BAZI MORFOLOJİK ... (https://acikerisim.uludag.edu.tr/bitstreams/c8569fed-1a2a-493a-a893-18a84b7559aa/download)
- T.c. Uludağ Üni̇versi̇tesi̇ (https://acikerisim.uludag.edu.tr/bitstreams/f5031b3e-91b2-4e48-8b1c-ee2b6d01371a/download)
- REYHAN KARAYEL YÜKSEK LİSANS TE - avesis.omu.edu.tr (https://avesis.omu.edu.tr/dosya?id=33a989cc-b969-4faf-9fe0-634eb6d4ca70)
Bezelye rehberinin tamamını okumak istiyorsanız:Bezelye Yetiştirme Rehberi →
Bezelye hakkında diğer yazılar
- Bezelye Yetiştiriciliği: Ekim, Bakım ve Verim Artırma Teknikleri
- Bezelye Nasıl Çoğaltılır? Tohumla Ekim ve Dikim Teknikleri
- Bezelye Nasıl Dikilir? Adım Adım Dikim Rehberi
- Bezelye Çeşidi Seçimi ve Kaliteli Fidan Nasıl Anlaşılır?
- Bezelye Gübreleme Rehberi: Hangi Gübre, Ne Zaman Verilmeli?
- Bezelye Hasat Sonrası: Saklama, Dondurma ve İşleme Teknikleri
- Bezelye Hastalıkları: Belirtiler, Zararlılar ve Korunma Yolları
- Bezelye Yetiştiriciliğinde İklim ve Toprak Koşulları Nasıl Olmalı?
- Bezelye Yetiştiriciliğinde En Sık Yapılan 10 Hata
- Bezelye Sulama: Ne Zaman, Ne Kadar ve Nasıl Yapılmalı?
- Bezelye Yıllık Bakım Takvimi (Ay Ay)
- Bezelye Yetiştiriciliğinde Verim ve Ekonomik Değer
- Bezelye Bahçelerinde Verim Kaybı ve Yeniden Ekim Stratejileri
- Bezelye Zararlıları: Bezelye Yaprak Böceği, Bezelye Güvesi ve Diğerleri ile Mücadele
Bezelye fidanı için fiyat ve stok bilgisi alın, Türkiye geneline kargo:0546 422 32 46WhatsApp