Kivi Yetiştiriciliğinde Verim ve Ekonomik Getiri
Umut Fidancılık Uzman Ekibi3 dk okuma
Kivi bahçesi kaç yılda meyve verir, dekardan ne kadar ürün alınır, kivi yetiştiriciliğinin çay ile ekonomik farkı nedir? Verim ve depolama süreçleri hakkında bilgiler.
Kivi bahçesi kaç yılda meyve verir?
Kivi omcası dikim yapıldıktan sonra yaklaşık 3–4 yıl sonra meyve vermeye başlar. Ancak bitkinin tam verim çağına geçmesi için 7. yıldan itibaren meyve veriminin artması beklenir. İyi bakılan, zamanında sulanan ve seyreltme işlemleri usulüne uygun yapılan omcalarda, tam verim döneminde bir omcadan 75–100 kg meyve elde edilmesi mümkündür.
Dekardan ne kadar kivi alınır?
Kivi verimi; bakım, sulama, budama ve gübreleme gibi birçok faktöre bağlıdır. Kaynaklarda belirtilen verim değerleri şu şekildedir:
- Tam verim çağındaki bahçelerde: Ortalama 2,5–3 ton/da verim alınabilmektedir.
- Bölgesel ortalamalar: Rize gibi üretim bölgelerinde dekara ortalama 1.640 kg civarında üretim yapıldığı gözlemlenmiştir.
Verimde sürekliliği sağlamak için dikkat edilmesi gereken bir nokta da şudur: Çok verimli geçen bir yıldan sonra, ertesi yıl verim düşüklüğü görülmesi muhtemeldir. Bu durumu dengelemek için budama teknikleri ve meyve gözü sayımı gibi yöntemler uygulanabilir.
Kivi yetiştiriciliğinin ekonomik avantajları
Kivi, özellikle Doğu Karadeniz bölgesinde çay ve fındığın yanında ekonomik getirisi yüksek bir meyve türü olarak öne çıkmaktadır. Yapılan ekonomik analizlere göre:
- Kar Oranı: Küçük aile işletmelerinde kivi üretiminin, birim alana düşen brüt ve net kar düzeyinin çay üretimine oranla daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.
- İşgücü Talebi: Kivi tarımı, çay tarımına göre yaklaşık %35,6 oranında daha fazla işgücü talebi yaratmaktadır. Bu durum, bölgedeki atıl işgücünün değerlendirilmesi açısından olumlu bir potansiyel taşır.
Kivi Fidanı ve Öne Çıkan Ürünler
Hasat ve depolama süreci nasıl olmalı?
Kivi meyveleri omca üzerinde olgunlaşmaz; hasat edildikten bir süre sonra yeme olumuna gelirler. Kaliteli bir hasat ve uzun süreli depolama için şu noktalara dikkat edilmelidir:

- Hasat Zamanı: Hasat zamanını belirlemek için refraktometre kullanılmalıdır. Refraktometre ile ölçülen SÇKM (Suda Çözünebilir Kuru Madde) değeri %6,5-7,0 seviyesine geldiğinde hasat yapılmalıdır.
- Depolama Koşulları: Meyveler mümkün olduğunca 0°C sıcaklıkta ve %95 nisbi nem ortamında muhafaza edilmelidir.
- Raf Ömrü: Özellikle Hayward çeşidi, ideal depolama koşullarında 6 aya kadar depolanabilmektedir.
Verimi etkileyen budama ve gübreleme faktörleri
Verim ve meyve kalitesini artırmak için doğru teknikler uygulanmalıdır:
- Budama Stratejisi: Eğer bir önceki yıl verim az olmuşsa, meyve boyutunu artırmak için dallar normalden 20 cm daha kısa bırakılmalıdır. Eğer verim çok yüksekse, verimin düşmemesi için şiddetli budamadan kaçınılmalı ve dallar biraz daha uzun bırakılmalıdır.
- Gübreleme: Tam verim çağındaki bir bitki için 500 g saf azot karşılığı olarak; üre için 1 kg, amonyum nitrat için 1,5 kg gübre, üç eşit parçaya bölünerek mart, mayıs ve haziran aylarında verilmelidir. Ayrıca potasyum uygulamalarının meyve kalitesi ve sertliği üzerinde etkili olduğu bilinmektedir.
Not: Gübreleme miktarları ve uygulama zamanları bölgeye, toprak yapısına ve çeşide göre değişebilir. Kesin dozlar için mutlaka toprak analizi yaptırın ve bölgenizdeki tarım müdürlüklerine danışın.
Kivi hesaplama araçları
Kivi verim hesaplama – kivi bitkilerimden kaç kilo kivi alırım?
Kivi fidanı hesaplama – arazime kaç kivi fidanı sığar?
Rakamlar resmî ve akademik kaynaklardaki ortalamalara dayanan tahmini değerlerdir. İklim, toprak, çeşit, cins ve bakıma göre gerçek sonuç farklı olabilir.
Bilmekte fayda var
- Dikim aralığı terbiye sistemine göre 3,5–5 m arasındadır; T sisteminde sıra arası 5 m, sıra üzeri 4 m önerilir.
- 7. yıldan itibaren tam verime geçer ve dekardan ortalama 2,5–3 ton alınır.
- Erkek ve dişi bitkiler ayrıdır; yaklaşık 8 dişi bitkiye 1 erkek bitki dikilir.
Ayrı sayfada hesaplayın: Kivi fidanı hesaplama · Kivi verim hesaplama
Kaynaklar
- Rize ili Ardeşen ve Pazar ilçelerinde kivi yetiştiren tarım ... (https://avesis.ankara.edu.tr/yonetilen-tez/06d65859-7d91-4bf0-864d-03d0a5d46855/rize-ili-ardesen-ve-pazar-ilcelerinde-kivi-yetistiren-tarim-isletmelerinde-kivi-ve-cay-uretim-faaliyetlerinin-karsilastirmali-ekonomik-analizi)
- KIVI YETIŞTİRİCİLİĞI (https://arastirma.tarimorman.gov.tr/yalovabahce/Belgeler/brosurler/KiviYetistiriciligi.pdf)
- Türkiye kivi bahçelerinde yeni bir zararlı, Metcalfa pruinosa (Say ... (https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/370041)
- KİVİ YETİŞTİRİCİLİĞİ (https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller_pdf/Kivi+Yetiştiriciliği.pdf)
- Azotlu ve Potasyumlu Gübrelemenin Kivi Bitkisinde Verim ve ... (https://dergipark.org.tr/tr/pub/omuanajas/article/1053643)
Kivi hakkında diğer yazılar
- Kivi Budama Rehberi: Şekil Verme, Verim ve Yaz Budaması Teknikleri
- Kivi Nasıl Çoğaltılır? Tohum, Çelik ve Aşı Yöntemleri
- Kivi Fidanı Nasıl Dikilir? Adım Adım Dikim Rehberi
- Kivi Fidanı Seçimi: En İyi Kivi Çeşitleri ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Kivi Gübreleme Rehberi: Ne Zaman, Hangi Gübre Verilmeli?
- Kivi Hasadı: Doğru Zaman Nasıl Anlaşılır ve Nasıl Toplanır?
- Kivi Hasadı Sonrası: Doğru Taşıma, Soğuk Hava Depolama ve Saklama Teknikleri
- Kivi Hastalıkları: Belirtiler, Nedenleri ve Korunma Yolları
- Kivi Yetiştiriciliğinde İklim ve Toprak Seçimi Nasıl Yapılmalıdır?
- Kivi Yetiştiriciliğinde En Sık Yapılan 10 Hata
- Kivi Sulama Rehberi: Ne Zaman, Ne Kadar ve Hangi Yöntemle Sulanmalı?
- Kivi Yıllık Bakım Takvimi (Ay Ay)
- Kivi Bahçelerinde Gençleştirme ve Yeniden Dikim Rehberi
- Kivi Zararlıları: Kırmızı Örümcek, Yazıcı Böcekler ve Diğer Zararlılarla Mücadele