Soğan ne zaman ekilir?
Ekim zamanı seçeceğiniz çeşidin özelliğine göre değişir. Kısa gün soğan çeşitleri için en uygun zaman 10 Eylül ile 10 Ekim arasıdır; güney bölgelerde bu tarihin sonlarına doğru, kuzey bölgelerde ise başlarına doğru ekim yapılmalıdır. Eğer çok erken ekerseniz bitkiler ilkbahara çok gelişmiş girer ve erkenden sapa kalkar, bu da ticari kaliteyi düşürür. Orta gün ve uzun gün çeşitlerinde ise ekim zamanı Ocak ile Mart ayları arasındadır.
Soğan dikimi nasıl yapılmalıdır?
Sarımsak ve soğan gibi bitkilerde dişler veya arpacıklar tek tek dikilir. Dikim yaparken dişin sivri kısmının yukarıya, yassı kısmının ise aşağıya gelecek şekilde diklemesine yerleştirilmesi gerekir. Dikim derinliği normal şartlarda 3-4 cm olmalıdır; ancak toprak çok kuruysa bu derinlik 5-6 cm’ye kadar indirilebilir.
Soğan için hangi gübreler kullanılmalıdır?
Soğan, sentetik gübrelerden hoşlanan bir bitkidir ancak en iyi sonuç için organik gübrelerin bir önceki ürüne verilmiş olması avantaj sağlar. Bitkinin azot, potasyum ve fosfora ihtiyacı vardır. Gelişmenin başında azot ihtiyacı fazladır, ancak baş bağlama işlemi tamamlanıp olgunluk dönemi başladığında azotlu gübre kesinlikle kullanılmamalıdır. Bu dönemde potasyum kullanımı baş kalitesini ve depolama gücünü artırır. En doğru gübreleme için mutlaka toprak analizi yaptırıp tavsiye edilen dozları uygulamalısınız.
Soğan neden küçük kalır veya dişleri cılız olur?
Yetiştirme ortamında bitkinin ihtiyaç duyduğu besin maddeleri yetersiz kalırsa gelişim yavaşlar. Bu durumda başlar çeşide özgü iriliğe ulaşamaz, dişler küçük ve cılız kalır. Ayrıca bir baş içindeki diş sayısı artabilir ve ürün depolama sırasında çabuk koflaşarak saklama süresini kısaltır.
Soğan yetiştirirken sulama nasıl yapılmalıdır?
Sarımsak ve soğan bitkileri genellikle yağışların yoğun olduğu dönemde geliştiği için her zaman sulama gerekmeyebilir; ancak iklim kurak giderse sulama yapılmalıdır. Çok kritik bir nokta şudur: Baş bağlama dönemi bittikten ve olgunlaşma tamamlandıktan sonra sulama yapılmamalıdır. Bu aşamadan sonra yapılan sulama baş yapısını bozar ve depolama kalitesini düşürür.
Soğan tarlasında çapa yapmak neden önemlidir?
Çapa, hem yabancı otlarla mücadele etmek hem de toprağı havalandırmak için gereklidir. Bitkiler henüz toprağı kapatmamışken yabancı otları temizlemek ve yağmur sonrası oluşan kaymak tabakasını kırmak için çapa yapılır. Bitkiler 15-20 cm boy aldığında, toprağa zarar vermemek için 3-4 cm derinliği geçmeyecek şekilde yüzeysel bir ilk çapa yapılması gelişimi olumlu etkiler. Sulu şartlarda ise her sulamadan sonra çapa yapılması önerilir.
Soğan ekiminde mibzer kullanmanın avantajı nedir?
Mibzer (ekim makinesi) kullanmak; birim alanda daha az tohum harcanmasını sağlar, bitki aralıklarının standart olmasını sağlar ve dikim derinliğini sabit tutar. Elle serpme ekimde dekar başına 1-1.5 kg tohum gerekirken, mekanik mibzerle bu miktar 600-800 grama, daha hassas olan pnömatik mibzerle ise 350-500 grama kadar düşebilir.
Soğan kaç derece sıcaklıkta yetişir?
Soğan ılıman iklimleri sever. Bitkinin yeşil aksamının iyi gelişmesi için sıcaklığın 15-20 °C civarında olması yeterlidir. 25 °C üzerindeki sıcaklıklar gelişimi yavaşlatabilir. Bitki halindeyken -3 veya -4 °C gibi düşük sıcaklıklara karşı kendini koruyabilir ancak uzun süren don olayları bitkiye zarar verebilir.
Soğan hasadı ne zaman ve nasıl yapılır?
Hasat zamanı genellikle yaprakların sararmasından anlaşılır. Hasat işleminin kuru havada yapılması önemlidir. Eğer toprak içerisinde baş oluşturan kışlık çeşitler yetiştiriyorsanız, söküm işlemini bitkiyi çekerek yapmamalısınız; bu durum başın zarar görmesine neden olabilir. Çapa ile hasat yapmak, yaralanmaları önlemek adına daha güvenli bir yöntemdir.
Soğan hastalıkları toprakta ne kadar süre yaşayabilir?
Bazı hastalık etmenleri kışı bitki artıklarında veya toprakta geçirebilir. Bazı etmenler toprakta konukçu bitki olmasa bile 20 ile 30 yıl arasında canlılığını koruyabilir ve toprağın 30 cm derinliklerine kadar yerleşebilir. Hastalıkların yayılmasını önlemek için temiz ekipman ve sağlıklı tohum kullanımı çok önemlidir.
Arpacık ile üretim ne kadar sürer?
Arpacık ile üretimde, tohumdan tekrar tohum elde edinceye kadar geçen süre genellikle 3 yıldır. Doğrudan tohumdan baş bağlayan çeşitlerde bir yılda ürün alınabilirken, arpacık kullanıldığında bu süreç iki yıla çıkar. Arpacık üretimi için toprak ekimden 3-4 ay önce 15-20 cm derinlikte işlenmelidir.
Soğan yetiştiriciliğinde verim kaybı neden olur?
Verim ve kaliteyi etkileyen en büyük unsurlar hastalıklar, zararlılar ve yabancı otlardır. Ülkemizde görülen zararlı organizmalar, salgın durumlarda %100'e varan zararlar verebilir. Ayrıca don, dolu ve kuraklık gibi çevresel (abiyotik) stres koşulları da verimi doğrudan etkiler. Sağlıklı bir üretim için zirai mücadele ve doğru bakım şarttır.
