Soya Fasulyesi Yetiştiriciliğinde En Sık Yapılan 10 Hata

Soya fasulyesi, doğru tekniklerle yetiştirildiğinde yüksek verim veren ancak bakım aşamasında yapılan küçük hataların hemen meyvesini (veya kaybını) gösteren hassas bir bitkidir. Özellikle baklagil özelliklerini doğru kullanmamak, tarladaki emeğinizi boşa çıkarabilir. İşte yetiştiricilik sürecinde en sık karşılaşılan hatalar ve çözüm yolları:

1. Bakteri aşılama işlemini ihmal etmek veya yanlış yapmak. Soya, havadaki azotu toprağa bağlayan özel bakterilere (Rhizobium japonicum) ihtiyaç duyar. Eğer tarlaya ilk kez soya ekiliyorsa aşılama hayati önem taşır. Doğrusu: Tohumları uygun bakterilerle aşılayın; ancak aşılama yaptıktan sonra tohumları bekletmeden en geç 4 saat içinde ekin. Ayrıca aşılama sırasında tohumları asla kireç veya inorganik gübrelerle temas ettirmeyin, aksi halde bakteriler ölür (Aşılama).
2. Toprak analizi yapmadan gübreleme yapmak. "Bol gübre çok ürün getirir" mantığı soyada ters tepebilir. Gereksiz azot kullanımı bitki dengesini bozar. Doğrusu: Deneme veya üretim öncesi mutlaka toprak analizi yaptırın ve analiz raporundaki önerilen dozlarda gübreleme yapın. Eğer bakteri kullanılıyorsa azot ihtiyacı azalır; bakteri yoksa azot dozu 10 kg/da seviyesine kadar çıkarılabilir (Gübreleme).
3. Yanlış ekim derinliği ve toprak yapısına dikkat etmemek. Tohumun çok derine gömülmesi veya çok yüzeyde kalması çimlenmeyi engeller. Doğrusu: Toprak yapısına göre hareket edin; ana ürün ekiminde derinliği yaklaşık 0.04-0.05 m (4-5 cm) civarında tutmaya özen gösterin (Ekim).
4. Tohum miktarını çeşit ve toprak yapısına göre ayarlamamak. Her çeşit aynı miktarda tohum istemez; bodur veya sarılıcı olması ihtiyacı değiştirir. Doğrusu: Çeşidin yapısına, ekim sıklığına ve tohum iriliğine göre tohum miktarını belirleyin. Sıra üzeri ve sıra arası mesafeleri (örneğin sıra arası 50 cm, sıra üzeri 25 cm gibi) bitkinin gelişimi için uygun şekilde ayarlayın (Ekim).
5. Çiçeklenme döneminde yanlış sulama yöntemi kullanmak. Özellikle yağmurlama sulama, çiçeklenme sırasında bitkiye zarar verebilir. Doğrusu: Çiçeklenme periyodunda yağmurlama yerine bitkinin su ihtiyacını kontrollü karşılayın; çünkü yağmurlama çiçek ve bakla dökümüne yol açabilir (Sulama).
6. Ekim zamanını geciktirmek. Soya ekiminde zamanlama verim için kritiktir. Doğrusu: Ekim zamanındaki gecikmeler doğrudan verim kaybına neden olur. Toprak sıcaklığı ve nem durumuna göre en uygun dönemde ekimi tamamlayın (Ekim).
7. Zararlılarla mücadeleye geç başlamak. Yaprak bitleri ve tohum böcekleri (bruchus) gibi zararlılar bitkiye zarar vermeden önce önlem alınmalıdır. Doğrusu: Zararlılarla mücadeleye ilk gerçek yaprak oluşumunda başlayın; zararlıların tarlaya yayılmasına izin vermeden müdahale edin (Hastalık ve Zararlılar).
8. Köklerdeki nodül oluşumunu kontrol etmemek. Bitkide sararma veya gelişme geriliği olduğunda sorunun kaynağını bilmemek büyük hatadır. Doğrusu: İlk çiçeklenme döneminde bitkide sararma görürseniz kökleri kontrol edin. Eğer köklerde pembe renkli nodüller (düğümcükler) oluşmamışsa, bu durum azot eksikliğine işarettir ve üst gübreleme gerekebilir (Gübreleme).
9. Hasat zamanını yanlış belirlemek. Bitki tam olgunlaşmadan veya çok geç hasat etmek dane kalitesini ve miktarını düşürür. Doğrusu: Çeşidin alabileceği meyve iriliğini ve bitki olgunluğunu iyi öğrenin; hasat zamanını doğru tespit ederek işleme geçin (Hasat).
10. Aşılama sonrası fungisid (mantar ilacı) kullanmak. Bakteri aşısı yapılmış tohumlara aynı anda mantar öldürücü ilaç uygulamak bakterileri öldürür. Doğrusu: Bakteri aşılama işlemi ile mantar öldürücü tohum ilacı uygulamasını aynı anda veya arka arkaya yapmayın; bakterilerin canlılığını korumasına izin verin (Aşılama).

Bir ipucu daha: Soya üretiminde verimi artırmak için sadece ekim değil, ekim sonrası çapalama ve yabancı ot mücadelesini de bitki gelişim evrelerine göre titizlikle takip etmelisiniz.