Leylandi Budama Rehberi: Çit Şekillendirme ve Bakım Teknikleri

Leylandi (× Cuprocyลcyparis leylandii), hızlı büyüme kapasitesi ve yoğun yapısıyla bahçelerde mükemmel bir rüzgar kırıcı veya mahremiyet bariyeri olarak kullanılır. Ancak bu hızlı büyüme, düzenli budama yapılmadığında bitkinin kontrolsüzce devasa boyutlara ulaşmasına neden olabilir. Doğru budama teknikleri, çitin hem formunu korumasını hem de iç kısımlarının sağlıklı kalmasını sağlar.

Genç çitlerde şekil (terbiye) budaması nasıl yapılır?

Yeni dikilen Leylandi çitlerinde ilk yıllarda yapılacak doğru müdahaleler, çitin daha sık ve dolgun bir yapıya kavuşmasını sağlar. Budama işlemini Nisan ile Ağustos sonu arasındaki büyüme döneminde yapmalısınız.

• Birinci yıl: Nisan ayının başında, aşırı uzayan yan sürgünleri hafifçe budayın. Temmuz ayında yan dalları hafifçe uçtan alın ve dik büyümesi için ana gövdeyi bir destek çubuğuna bağlayın. Bu, bitkinin daha yoğun bir yapı kazanmasını teşvik eder.
• İkinci yıl: Yan sürgünleri tekrar budayarak daha sık bir doku oluşmasını sağlayın ve kış dönemine düzgün bir formla girmesine yardımcı olun.
• Sonraki yıllar: İstediğiniz yüksekliğe ulaşana kadar yan dalları budamaya devam edin; ancak bitkinin tepe noktasını (lider dalı) kesmeyin.
• İstediğiniz yüksekliğe ulaşıldığında: Bir sonraki baharda, tepe sürgünlerini hedeflediğiniz yüksekliğin yaklaşık 15 cm altından kısaltın. Yeni çıkan sürgünler aradaki farkı kapatarak üst kısmın da kalın ve dolgun olmasını sağlayacaktır.

Yerleşmiş ve yetişkin çitlerin budanması

Formu oturmuş, büyük çitlerde amaç mevcut yapıyı korumaktış. Budama yaparken çitin şeklini ters bir kama (A harfi) şeklinde tutmaya özen gösterin. Yani alt kısımlar üst kısımlara göre biraz daha geniş olmalıdır. Bu sayede güneş ışığı çitin alt dallarına da eşit şekilde ulaşır ve alt kısımların kahverengileşip çıplak kalmasını önler. Büyüme mevsimi boyunca (Nisan-Ağustos) yılda üç defaya kadar uç alma işlemi yapılabilir.

Aşırı büyümüş çitler nasıl kısaltılır?

Eğer çitler kontrolsüzce büyüdüyse ve boyu çok uzadıysa, dikkatli bir müdahale gerekir. Sağlıklı bitkiler, boylarının üçte birine kadar olan kısaltmaları genellikle başarıyla tolere eder. Bu işlem için en uygun zaman, yeni büyümenin başlayacağı Nisan başıdır.

• Dikkat: Tepe kısmından çok fazla kesim yapmak, çitin üst kısmının seyrek ve çıplak kalmasına neden olabilir. Daha da kötüsü, çok sert budamalar yaşlı veya zayıf bitkilerin ölümüne yolik açabilir.
• Kademeli budama: Eğer boyu üçte birden fazla kısaltmanız gerekiyorsa, tek seferde yapmak yerine; önce üçte birini kesin, bitkinin toparlanmasını bekleyin ve ardından kalan kısmı en fazla yarı yarıya olacak şekilde kısaltın.
• Genişlik kontrolü: Çitin genişliğini azaltmak istiyorsanız, çok dikkatli olun. Eski ve yapraksız odunsu kısımların içine kadar kesim yapmayın; çünkü çıplak odun kısmından yeni sürgün gelmeyebilir.

Öne Çıkan Ürünler

  Zeytin Fidanı Yeni

150,00 TL’den başlayan

Favori

  Ceviz Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Badem Fidanı Yeni

250,00 TL’den başlayan

Favori

  Üzüm Fidanı Yeni

200,00 TL

Favori

  Menengiç Fidanı Yeni

Fiyat Sorunuz

Favori

  Elma Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Antep Fıstığı Fidanı Yeni

Fiyat Sorunuz

Favori

  Alıç Fidanı Yeni

600,00 TL

Favori

  Nar Fidanı Yeni

250,00 TL

Favori

  İncir Fidanı Yeni

Fiyat Sorunuz

Favori

  Kayısı Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Armut Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Şeftali Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

Budama sırasında hastalık ve zararlılardan korunma

Leylandi, özellikle stres altındaki bitkilerde çeşitli hastalıklara karşı hassastır. Budama yaparken şu kurallara uymak hayati önem taşır:

• Budama zamanı ve nem: Budama işlemlerini bitki kuru iken yapın. Bitki ıslakken veya yağışlı havalarda budama yapmak, iğne yaprak hastalıklarının (needle blight gibi) hızla yayılmasına neden olabilir.
• Alet dezenfeksiyonu: Budama makaslarınızı her ağaçtan veya çit bölümünden sonra mutlaka dezenfekte edin. Bunun için budama aletlerini %70 izopropil alkol ile silmek, hastalıkların (Seiridium gibi kanser türleri) bir bitkiden diğerine taşınmasını önler.
• Hastalıklı dalların temizliği: Hastalıklı, kurumuş veya zarar görmüş dalları, hastalığın bittiği noktanın birkaç santimetre altından keserek çıkarın ve bu parçaları bahçeden uzaklaştırıp imha edin.
• Kış yanığına dikkat: Kışın aşırı soğuklar nedeniyle turuncu veya bronz renge dönen yapraklar görülebilir. Baharda bu kısımlar yeşermezse, o dalları budayarak temizleyebilirsiniz.
• Zararlı takibi: Çam iğne yapraklı bitlerde görülen sirk (aphid) gibi zararlılar bitkiye ciddi zarar verebilir; bu tür durumlarda bölgeye ve çeşide göre değişen uygulamalar için mutlaka il/ilçe tarım müdürlüğüne danışın.

Not: Budama yaparken bitki üzerinde aktif olarak kullanılan bir kuş yuvası olup olmadığını mutlaka kontrol edin. Yaban hayatını korumak adına, kullanım halindeki yuvalara zarar vermek yasal olarak suç teşkil edebilir.