Sarımsak Nasıl Çoğaltılır? Dişle Ekme ve Bölme Yöntemi
Umut Fidancılık Uzman Ekibi2 dk okuma
Sarımsak tohumdan mı yetişir? Sarımsak dişleri nasıl ekilir ve en verimli çoğaltma yöntemi olan diş ayırma (division) işlemi nasıl yapılır?
Sarımsak yetiştiriciliğinde tohumla üretim yapmak teknik olarak mümkün olsa da, ticari üretimde ve bahçe tarımında neredeyse hiç tercih edilmez. Sarımsak, bitkinin kendisinden ayrılan dişler kullanılarak eşeysiz (vejetatif) olarak çoğaltılır. Bu yönteme bitki biliminde division (bölme) denir.
Sarımsak dişleri ile çoğaltma (En etkili yöntem)
Sarımsak yetiştirmek istiyorsanız, kullanacağınız yöntem tek bir dişin toprağa gömülmesidir. Evde veya bahçede kendi sarımsağınızı yetiştirmek için şu adımları izlemelisiniz:
- Doğru diş seçimi: Çoğaltma için kullanacağınız dişlerin büyük ve sağlıklı olması çok önemlidir. Büyük dişler, daha büyük ve dolgun soğanlar elde etmenizi sağlar.
- Dişleri ayırma: Bir sarımsak başını (soğanı) dikkatlice parçalarına ayırın. Her bir dişin, etrafındaki koruyucu kağıtsı kabuk katmanının tamamen soyulmamasına dikkat edin; bu kabuklar dişi korur.
- Ekim derinliği ve aralığı: Dişleri, soğanların birbirine karışmadan rahatça büyüyebileceği mesafelerde, gevşek ve iyi drene edilmiş bir toprağa dikin.
- İklim ve zamanlama: Sarımsak soğuk iklimleri sever. Daha soğuk bölgelerde ekim zamanı, toprak donmadan yaklaşık altı hafta öncesidir. Bu dönemde ekim yapmak, bitkinin sadece kök geliştirmesini, toprak üstünde hemen filizlenmemesini sağlar.
Sert boyunlu ve yumuşak boyunlu sarımsak farkı
Çoğaltma yaparken hangi türü ekeceğiniz, bulunduğunuz bölgenin iklimine göre değişmelidir. Yanlış tür seçimi verimi doğrudan etkiler:

- Sert boyunlu (Hardneck) çeşitler: Bu türler daha uzun soğuk sürelerine (vernalizasyon) ihtiyaç duyar. Soğanların çok sayıda diş oluşturabilmesi için bu soğuk süreç şarttır. Genellikle daha büyük dişler üretirler.
- Yumuşak boyunlu (Softneck) çeşitler: Daha ılıman iklimlerde çok iyi sonuç verirler. Dişleri daha sıkı ve paketlenmiş bir yapıdadır.
Not: Eğer soğuk süreci (vernalizasyon) yaşamayan bir diş ekerseniz, sonuçta çok sayıda diş yerine "solo sarımsak" denilen tek bir büyük diş elde edebilirsiniz.
Evde saksıda sarımsak yetiştirebilir miyim?
Evet, sarımsak saksıda yetiştirmeye uygundur. Ancak başarılı olmak için şu iki noktaya dikkat etmelisiniz:
Birincisi, saksının yeterli derinliğe sahip olması gerekir; sarımsak dişleri büyüdükçe kök salmak ve baş oluşturmak için alana ihtiyaç duyar. İkincisi, saksı toprağının gevşek, kuru ve iyi drene edilmiş olması şarttır. Sarımsak, organik maddece zengin toprakları sever ancak suyun saksıda birikip kökleri çürütmesine izin vermemelisiniz.
Öne Çıkan Ürünler
Dikkat edilmesi gerekenler
Ekim yaparken dişlerin yönüne dikkat edin; genellikle sivri uç yukarı, kök kısmı aşağı gelecek şekilde dikilir. Ayrıca, bitkinin tüm enerjisini soğan büyümesine odaklaması için, bitki olgunlaşırken yeşil kısımların kontrol altında tutulması gerekebilir. Bölgenizdeki en uygun ekim zamanı ve çeşit seçimi için yerel tarım müdürlüklerinden bilgi almanız tavsiye edilir.
Sarımsak hesaplama araçları
Sarımsak dişi hesaplama – arazime ne kadar sarımsak dişi gerekir?
Standart dikim: sıra arası 25–30 cm, sıra üzeri 8–10 cm; dekara 100–150 kg diş.
Sarımsak verim hesaplama – dönümden ne kadar kuru sarımsak alırım?
Rakamlar resmî ve akademik kaynaklardaki ortalamalara dayanan tahmini değerlerdir. İklim, toprak, çeşit, cins ve bakıma göre gerçek sonuç farklı olabilir.
Bilmekte fayda var
- Sonbaharda (Ekim–Kasım) dikilir, yaz başında hasat edilir.
- Tohumluk için iri başların dış dişleri seçilir.
Ayrı sayfada hesaplayın: Sarımsak dişi hesaplama · Sarımsak verim hesaplama
Kaynaklar
- Wikipedia – Garlic (https://en.wikipedia.org/wiki/Garlic)
- Wikipedia – Sarımsak (https://tr.wikipedia.org/wiki/Sar%C4%B1msak)
Sarımsak hakkında diğer yazılar
- Sarımsak Yetiştiriciliği: Bakım, Temizlik ve Hasat Sonrası İşlemler
- Sarımsak Nasıl Dikilir? Adım Adım Dikim Rehberi
- Sarımsak Fidanı Seçimi: Çeşitler ve Kaliteli Diş Seçimi
- Sarımsak Gübreleme Rehberi: Ne Zaman ve Nasıl Gübrelenmeli?
- Sarımsak Hasadı: Ne Zaman ve Nasıl Toplanır?
- Sarımsak Hasat Sonrası: Saklama, Taşıma ve Farklı Kullanım Yöntemleri
- Sarımsak Hastalıkları: Belirtiler, Zararlılar ve Korunma Yolları
- Sarımsak Yetiştiriciliğinde İklim ve Toprak Seçimi Nasıl Olmalı?
- Sarımsak Yetiştiriciliğinde En Sık Yapılan 10 Hata
- Sarımsak Sulama: Ne Zaman ve Ne Kadar Sulama Yapılmalı?
- Sarımsak Yıllık Bakım Takvimi (Ay Ay)
- Sarımsak Verimi ve Ekonomik Değeri Nedir?
- Sarımsak Bahçesinde Verim Kaybı ve Yeniden Ekim Rehberi
- Sarımsak Zararlıları ve Hastalıkları: Nasıl Korunur?