Patates Yıllık Bakım Takvimi (Ay Ay)
Umut Fidancılık Uzman Ekibi3 dk okuma
Patates yetiştiriciliğinde ay ay yapılacak işlemler: dikim hazırlığı, gübreleme, sulama, hastalıkla mücadele ve hasat zamanı. Verimli bir sezon için bakım rehberi.
Aşağıdaki takvim Türkiye genelindeki üretim koşulları dikkate alınarak hazırlanmış genel bir rehberdir. Patates üretiminde işler bölgenin iklimine göre değişir; sahil şeridinde süreçler daha erken başlarken, iç kesimlerde ve yüksek bölgelerde daha geç tamamlanır. Uygulamalarınızı mutlaka toprak analizi sonuçlarına ve bölgenizdeki tarım müdürlüklerinin tavsiyelerine göre güncelleyin.
Ocak – Şubat
- Tohumluk Hazırlığı: Dikim öncesi patates yumrularının gözlerinin uyanması gerekir. Gözleri uyandırmak için tohumluk yumruları 20-25 °C sıcaklıkta, havadar ve yeterli ışık gören bir ortamda gözler uyanana kadar bekletin.
- Toprak Hazırlığı: Dikim öncesi toprak yapısının incelenmesi ve gerekli analizlerin yapılması.
- Hastalık Kontrolü: Eğer önceki sezondan kalan ağır hastalık bulaşmış alanlar varsa, bu alanlarda patates yerine buğday, arpa veya çavdar gibi patatesin konukçusu olmayan bitkilerle en az 3 yıllık ekim nöbeti planlanmalıdır.
Mart – Nisan
- Dikim İşlemleri: Bölgeye göre değişen dikim zamanı geldiğinde, tohumluk yumrular toprak altına yerleştirilir. Nem yetersizse derin dikim tercih edilmelidir. Yumruların en az 10-15 cm toprak örtüsüyle kaplanması istenir.
- Sıra ve Mesafe Düzeni: Verimli bir üretim için sıra arası 70 cm, sıra üzeri mesafe ise 30-40 cm olarak ayarlanmalıdır.
- Gübreleme: Toprak analizine göre; dekara yaklaşık 20-30 kg N, 15 kg P2O5 ve 15 kg K2O verilmesi önerilir. Analiz yapılamıyorsa dekara 10-15 kg DAP ve üst gübre olarak 20-30 kg ÜRE uygulaması düşünülebilir.
- İlk Çapa: Bitki 3-4 yapraklı aşamaya geldiğinde, toprak kabartmak, yabancı otları temizlemek ve nemi korumak için yüzlek ve dikkatli bir şekilde ilk çapa yapılır.
Mayıs – Haziran
- Boğaz Doldurma: İlk çapa işleminden sonra, yaklaşık 20 gün arayla (gerekirse 3-4 defa) her çapa ile birlikte boğaz doldurma işlemi yapılmalıdır.
- Sulama Yönetimi: Yumruların ilk oluşmaya başladığı dönemde, etmenin yumruya girişini engellemek için boğaz doldurmadan 15 gün sonra, birer hafta arayla toplam 6 sulama yapılması önerilir.
- Hastalıkla Mücadele: Patates uyuzu gibi hastalıklarla mücadelede, eğer bulaşık yumru kullanmak zorunluysa çiftlik gübresi yerine birkaç yıl kimyasal gübrelerle birlikte yeşil gübreler uygulanmalıdır.
- Sulama Sıklığı: Toprak yapısına göre (hafif topraklarda 15-18, ağır topraklarda 22-25 gün arayla) yetiştirme süresince 2-4 sulama planlanmalıdır.

Temmuz – Ağustos
- Sulama Takibi: Topraktaki nem durumu sürekli kontrol edilmelidir. Özellikle yumru gelişimi sırasında sulama ihmal edilmemelidir.
- Hastalık ve Zararlı Kontrolü: Bitki gelişimi ve yumru büyümesi takip edilerek hastalık belirtilerine karşı gözlem yapılmalıdır.
- Gübreleme Notu: Eğer çiftlik gübresi kullanılacaksa, dekara 1,5-2 ton (toprak çok fakirse 2,5-3 ton) uygulanmalıdır. Bu miktarın aşılması nişasta ve lezzeti olumsuz etkileyebilir.
Öne Çıkan Ürünler
Eylül – Ekim
- Hasat Zamanı Belirleme: Yaprak ve sapların sararıp kuruduğu, yumruların normal büyüklüğe ulaştığı ve kabuğun kalınlaşıp sertleştiği dönem hasat zamanıdır. Kabuk tırnakla kolayca soyulmamalı, yumru kesiti ıslak değil koyu görünmelidir.
- Hasat İşlemleri: Hasat yapılmadan 1 hafta önce sulama kesilmelidir.
- Verim Takibi: İyi bakılan bir alandan ortalama 2.500 – 3.000 kg/da verim hedeflenmelidir.
Kasım – Aralık
- Depolama ve Temizlik: Hasat edilen patateslerin uygun koşullarda saklanması.
- Toprak Dinlendirme: Bir sonraki sezon için toprak hazırlığı ve organik madde takviyesi planlaması.
- Tohumluk Seçimi: Bir sonraki yıl için hastalıktan ari, sertifikalı tohumluk temini için hazırlıkların yapılması.
Patates hesaplama araçları
Tohumluk patates hesaplama – arazime ne kadar tohumluk patates gerekir?
Standart dikim: sıra arası 70–75 cm, sıra üzeri 25–35 cm.
Patates verim hesaplama – dönümden ne kadar patates alırım?
Rakamlar resmî ve akademik kaynaklardaki ortalamalara dayanan tahmini değerlerdir. İklim, toprak, çeşit, cins ve bakıma göre gerçek sonuç farklı olabilir.
Bilmekte fayda var
- Dekara 200–300 kg tohumluk yumru kullanılır.
- Patatesin verimi dekara 3–3,5 ton civarındadır.
Ayrı sayfada hesaplayın: Tohumluk patates hesaplama · Patates verim hesaplama
Kaynaklar
- Gida Ve Kontrol Genel Müdürlüğü Patates (https://www.tarimorman.gov.tr/GKGM/Belgeler/Uretici_Bilgi_Kosesi/Dokumanlar/patates.pdf?v=1.0.26)
- Gida Ve Kontrol Genel Müdürlüğü Patates (https://www.tarimorman.gov.tr/GKGM/Belgeler/Uretici_Bilgi_Kosesi/Dokumanlar/patates.pdf)
- PATATES TARIMI da önemlidir. Seçilen çeşit ne kadar yüksek meydana ... (https://kutahya.tarimorman.gov.tr/BelgelerArsiv/PATATES+TARIMI.pdf)
- PATATES ÜRÜN RAPORU 2024 - arastirma.tarimorman.gov.tr (https://arastirma.tarimorman.gov.tr/tepge/Belgeler/PDF+Ürün+Raporları/2024+Ürün+Raporları/Patates+Ürün+Raporu+2024-399+TEPGE.pdf)
Patates hakkında diğer yazılar
- Patates Yetiştiriciliğinde Bakım ve Dikim Öncesi Hazırlık İşleri
- Patates Nasıl Çoğaltılır? Tohum ve Yumru Kullanımı
- Patates Nasıl Dikilir? Adım Adım Dikim Rehberi
- Patates Çeşit Seçimi ve Kaliteli Tohumluk Seçme Rehberi
- Patates Gübreleme Rehberi: Ne Zaman ve Hangi Gübre Verilmeli?
- Patates Hasadı: Ne Zaman ve Nasıl Yapılmalıdır?
- Patates Hasat Sonrası: Taşıma, Depolama ve Saklama Koşulları
- Patates Hastalıkları: Belirtiler, Nedenleri ve Korunma Yolları
- Patates İçin İklim ve Toprak İstekleri: En İyi Verim İçin Şartlar Nelerdir?
- Patates Yetiştiriciliğinde En Sık Yapılan 10 Hata
- Patates Sulama Rehberi: Ne Zaman, Ne Kadar ve Hangi Yöntemle Sulanmalı?
- Patates Verimi ve Ekonomik Değeri Hakkında Bilmeniz Gerekenler
- Patates Tarımında Verim Kaybı ve Yeniden Ekim Stratejileri
- Patates Zararlıları ve Hastalıkları: Bozkurt ve Bakteriyel Çürüklükle Mücadele