Leylak Yetiştiriciliğinde En Sık Yapılan 10 Hata

Leylaklar, baharın müjdecisi olan, büyüleyici kokularıyla bahçeleri şenlendiren çok kıymetli çalı bitkileridir. Ancak birçok bahçıvan, bu bitkinin hassas dengelerini bilmediği için çiçeklerini göremez ya da bitkisini erkenden kaybeder. İşte leylak yetiştirirken en sık düşülen hatalar ve profesyonel çözüm yolları:

1. Uygun olmayan, drenajı kötü bir yere dikmek. Leylaklar ıslak ve su biriken toprakları hiç sevmezler; kökleri çabuk çürür. Ayrıca çok gölge alanlarda bitki cılızlaşır. Doğrusu: En az 6 saat doğrudan güneş alan, drenajı iyi, suyun birikmediği bir yer seçin.
2. Yanlış sulama yöntemiyle yaprakları ıslatmak. Özellikle ilkbaharda yaprakların üzerine su tutmak, bakteriyel yanıklık (Bacterial blight) ve Ascochyta gibi mantari hastalıkların yayılmasına neden olur. Doğrusu: Suyu doğrudan kök bölgesine verin, yaprakları ıslatacak üstten sulamadan kaçının.
3. Bitkiyi çok sık dikmek veya hava akışını engellemek. Bitkiler birbirine çok yakın olursa hava sirkülasyonu azalır; bu da külleme (Powdery mildew) gibi hastalıkları davet eder. Doğrusu: Bitkiler arasında yeterli mesafe bırakın ve bitkinin merkezini budayarak iç kısımlarda hava akışını sağlayın.
4. Kış soğuklarını hesaba katmamak. Leylaklar tomurcuk gelişimi için uzun bir kış soğuklamasına ihtiyaç duyar ancak geç gelen donlar çiçek tomurcuklarını öldürebilir. Doğrusu: Bitkiyi geç donlardan koruyabilecek, rüzgardan korunaklı bir noktaya dikin.
5. Hatalı budama yapmak. Yanlış zamanda veya yanlış şekilde yapılan budama, bitkinin enerjisini tüketir ya da çiçek verimini düşürür. Doğrusu: Hava sirkülasyonunu artırmak için bitkinin merkezini açacak şekilde budama yapın ve hastalıklı dalları mutlaka sağlıklı dokunun altından kesin.
6. Budama makasını temizlememek. Hastalıklı bir dalı kestikten sonra aynı makasla sağlıklı bir dalı keserseniz, hastalığı (örneğin bakteriyel yanıklığı) bitkinin diğer kısımlarına taşırsınız. Doğrusu: Her kesimden sonra budama makasını dezenfekte edin.
7. Kökten gelen sürgünleri (piçleri) temizlememek. Aşılı bir leylak yetiştiriyorsanız, ana gövdeden değil de kök kısmından çıkan sürgünler bitkinin formunu bozar. Doğrusu: Kökten çıkan istenmeyen sürgünleri düzenli olarak temizleyin.
8. Hastalık belirtilerini görmezden gelmek. Yapraklardaki beyaz tozlanmalar (külleme) veya siyahlaşan sürgünler (Phytophthora veya bakteriyel sorunlar) erken müdahale edilmezse bitkiyi tamamen kurutabilir. Doğrusu: Yapraklarda leke veya sürgünlerde kararma gördüğünüzde hemen müdahale edin; ruhsatlı ürünler ve etiket dozu için tarım müdürlüğüne danışın.
9. Toprak asitliğini kontrol etmemek. Leylaklar çok asidik toprakları sevmezler, bu durum bitkinin gelişimini olumsuz etkiler. Doğrusu: Dikimden önce toprağınızın pH değerini kontrol edin, çok asidikse düzenleme yapın.
10. Düzensiz sulama ve besleme yapmak. Toprağın bir çok kuruyup bir çok ıslak kalması bitkiyi strese sokar; bu stres de bitkiyi hastalıklara karşı savunmasız bırakır. Doğrusu: Toprak nemini dengeli tutun, bitkiyi besinsiz ve susuz bırakarak strese sokmayın.

Bir ipucu daha: Eğer bitkinizde "cadı süpürgesi" (Witches'-broom) denilen, dalların bir noktada aşırı sıkışması durumu varsa, bu ciddi bir enfeksiyon belirtisidir. Bu durumda etkilenen dalları budayın, eğer enfeksiyon çok şiddetliyse bitkiyi tamamen söküp imha etmek en güvenli yoldur.