1
Nohut verim hesaplama – dönümden ne kadar nohut alırım?
2
Nohut tohumu hesaplama – arazime ne kadar nohut tohumu gerekir?
Standart ekim: sıra arası 30–45 cm, sıra üzeri 5–10 cm; dekara 10–15 kg tohum.
Rakamlar resmî ve akademik kaynaklardaki ortalamalara dayanan tahmini değerlerdir. İklim, toprak, çeşit, cins ve bakıma göre gerçek sonuç farklı olabilir.
Bilmekte fayda var
- Kışlık ekim, yazlık ekime göre daha yüksek verim verir.
- Antraknoz hastalığına dayanıklı çeşit seçilmelidir.
Nohut: Nohut Verimi ve Ekonomik Değeri
Nohut yetiştirmenin avantajları nelerdir?
Nohut, Anadolu'nun kıraç ve zorlu toprak yapısına uyum sağlayabilen çok değerli bir baklagildir. Çiftçiler tarafından tercih edilmesinin en büyük nedenlerinden biri, yetiştirilmesinin çok zahmetli olmaması ve azotlu gübreye çok fazla ihtiyaç duymamasıdır. Ayrıca nohut, kendisinden sonra ekilecek olan bitki için toprağı temizler ve verimli bir alan bırakır. Kireçli, tuzlu veya besin maddesi bakımından fakir topraklarda bile yeterli verim verebilme kapasitesine sahiptir.
Dekar başına ne kadar nohut alınır?
Nohut verimi; ekilen çeşide, iklim koşullarına, toprak yapısına ve bakım şartlarına göre büyük farklılıklar gösterir. Kaynaklardaki verilere göre verim şu aralıklarda seyretmektedir:
- Genel ortalama: Son 5 yıllık verilere bakıldığında Türkiye genelinde ortalama verim dekar başına 116 kg civarındadır.
- Çeşit bazlı değişimler: Yapılan bazı çalışmalarda (örneğin Çağatay çeşidi üzerine) tane veriminin dekar başına 52,7 kg ile 78,6 kg arasında değiştiği gözlemlenmiştir.
- Dünya ortalaması: Dünyadaki genel verim ise hektar başına yaklaşık 970 kg (dekar başına 97 kg) olarak kaydedilmiştir.
Not: Verim rakamları deneme şartlarına ve bölgeye göre değişebilir; en doğru tahmin için bölgenizdeki tarım il/ilçe müdürlüklerinden bilgi alınız.
Verimi en çok ne etkiler?
Nohut üretiminde verim dalgalanmalarının en temel sebebi iklim koşullarıdır. Özellikle kuraklık ve iklim kaynaklı değişimler üretim miktarlarını doğrudan etkilemektedir. Örneğin, bir sezonda yaşanan kuraklık üretimin %28,2 oranında azalmasına neden olabilmektedir. Verimi etkileyen diğer unsurlar şunlardır:
- İklim ve Su: Yağış düzeni ve kuraklık dönemleri,
- Genetik Yapı: Kullanılan tohumun çeşidi (genetik varyasyon),
- Toprak Yapısı: Toprağın besin maddesi ve mineral içeriği
.
Türkiye'nin nohut üretimindeki yeri ve pazarı
Nohut, dünyada en çok üretilen ikinci baklagil türü iken, Türkiye'de en çok üretilen birinci baklagil türüdür. Türkiye, dünya nohut üretiminde yaklaşık %3,67'lik bir paya sahiptir. Üretim alanları ve yoğunlukları incelendiğinde:
- Başlıca üretim illeri: Ankara, Yozgat, Kırşehir, Konya, Karaman ve Çorum öne çıkmaktadır.
- İhracat durumu: Türkiye nohut ihracatında önemli bir oyuncudur. Geçmiş dönemlerde İran en büyük alıcı konumundayken, son dönemlerde Irak, Azerbaycan, Lübnan ve Gürcistan gibi ülkeler ihracatın dikkat çeken pazarları olmuştur.
- Tüketim: Nohut hem taze (yeşil) hem de kurutulmuş olarak tüketilen, hem karbonhidrat hem de protein kaynağı olan stratejik bir üründür.
Nohutun besin değeri
Nohut sadece ekonomik bir ürün değil, aynı zamanda zengin bir mineral kaynağıdır. Yapılan bilimsel çalışmalar, nohut tanelerinin potasyum, fosfor, kalsiyum, magnezyum, demir, çinko ve bakır gibi mineralleri içerdiğini kanıtlamıştır. Ancak bu mineral miktarları, yetiştirilen çeşide ve toprağın mineral içeriğine göre farklılık gösterir.