Erik Hasadı: Ne Zaman ve Nasıl Toplanır?
Umut Fidancılık Uzman Ekibi3 dk okuma
Erik hasadı ne zaman yapılır? Meyvelerin olgunluğu nasıl anlaşılır? Doğru toplama yöntemleri ve meyve kalitesini korumak için dikkat edilmesi gerekenler nelerdir?
Erik yetiştiriciliğinde hasat zamanı ve yöntemi; meyvenin tadından dokusuna, raf ömründen pazar değerine kadar her şeyi belirleyen en kritik aşamadan biridir. Yanlış zamanda yapılan bir toplama, meyvenin hızla bozulmasına veya tüketicinin beklediği lezzeti bulamamasına neden olur.
Hasat olgunluğu nasıl anlaşılır?
En iyi toplama olgunluğu; meyvelerin ağaçta tam iriliklerini ve renklerini aldıkları, tam tatlılaştıkları ve meyve etinin gevrek olduğu zamandır. Ancak hasat zamanını belirlerken şu kriterleri göz önünde bulundurmalısınız:
- Meyve rengi ve kabuk: Meyve kabuğunun rengi, çeşidine göre (yeşil, kırmızı, mor veya sarı) hedeflenen rengi aldığında hasat düşünülmelidir.
- Meyve sertliği: Meyve eti sertliğini korumalıdır. Özellikle uzak pazarlara gönderilecek ürünlerde, meyvelerin yola dayanabilmesi için olgunluk ağaçta çok fazla ilerlemeden, biraz daha erken hasat edilmesi gerekir.
- Tat ve SÇKM: Meyvenin tadı ve suda çözülebilir kuru madde (SÇKM) miktarı hasat kararında önemli bir göstergedir.
- Çekirdek sertliği: Yeşil olarak tüketilen can eriklerinde, çekirdek sertleştiğinde ve meyve belirli bir iriliğe ulaştığında hasat zamanı gelmiş demektir.
Erik fidanı için fiyat ve stok bilgisi alın, Türkiye geneline kargo:0546 422 32 46WhatsApp
Çeşitlere göre hasat zamanları nelerdir?
Eriklerin hasat dönemleri, türlerine ve kullanım amaçlarına göre geniş bir aralığa yayılır:
- Can Erikleri: Yeşil olarak tüketilen türlerde hasat genellikle Nisan-Mayıs aylarında yapılır. Tam çiçeklenmeden 60–70 gün sonra meyveler toplanabilir. Olgun olarak tüketilen Aynalı çeşidi ise Haziran ortasında hasat edilir.
- Japon Erikleri: Formosa çeşidi Haziran sonunda; Climax çeşidi ise Formosa'dan bir hafta sonra olgunlaşır. Temmuz ortasında Red Heart, Temmuz sonunda Burbank, Ağustos ortasında ise Daurte gibi çeşitler hasat edilir.
- Kurutmalık Erikler: Bu türlerde meyveler ağaç üzerinde aşırı olgunlaşıp bir miktar suyunu kaybederek buruşmaya başladığında hasat edilir.
- Pazar Dönemi: Genel olarak eriklerin taze formu 15 Nisan ile 30 Eylül tarihleri arasında pazara sunulabilir.
Doğru toplama yöntemi nasıl olmalıdır?
Meyvenin kalitesini korumak için hasat sırasında şu adımlara dikkat edilmelidir:
- Hasat yöntemi: Uygun dallarda silkeleme yöntemi kullanılabilir. Kurutmalık eriklerde yere düşen meyveler de toplanabilir; ancak bunun için ağaç diplerinin temiz ve toprak yüzeyinin düzgün olması şarttır.
- Hasat saati: Meyvelerin zarar görmemesi için hasadı günün çok sıcak saatlerinde yapmaktan kaçınınız.
- Hasat sırası: Ağaçtaki tüm meyveler aynı anda olgunlaşmıyorsa, hasadı 2 veya 3 seferde yaparak meyve kalitesini koruyabilirsiniz.
- Ambalajlama: Kasalama yaparken meyveleri iki sıradan fazla üst üste dizmeyiniz. Bu, alttaki meyvelerin ezilmesini önler.
Erik Fidanı ve Öne Çıkan Ürünler
Hasatta yapılan hatalar ve dikkat edilmesi gerekenler
Meyve kaybını ve çürümeyi önlemek için şu hatalardan uzak durmalısınız:
- Zedeleme: Hasat edilen meyveler yüksekten kovaya atılmamalı, meyve gözleri zarar görmemelidir. Meyveleri kasalara boşaltırken mümkün olduğunca yakın mesafeden boşaltmaya özen gösterin.
- Ağaca zarar verme: Hasat sırasında sırık vb. kullanarak ağacın dallarına veya gövdesine asla zarar vermeyin.
- Depolama riskleri: Depolama sırasında kahverengi çürüklük, çekirdek çevresinde kararma ve aroma kaybı gibi sorunlarla karşılaşmamak için meyvelerin hasat sonrası doğru koşullarda tutulması gerekir.
- Seyreltme ihmali: Meyveler çok küçük olduğunda elle seyreltme masraflı olabilir; ancak geç olgunlaşan çeşitlerde Haziran dökümünden sonra meyveler arasında uygun mesafe bırakmak verimi artırır.
Erik hesaplama araçları
1
Kuru erik hesaplama – kaç kilo yaş erikten kaç kilo kuru erik çıkar?
–
1 kg kuru erik için yaklaşık 2,8–3,5 kg yaş erik gerekir.
2
Erik fidanı hesaplama – arazime kaç erik fidanı sığar?
–
3
Erik verim hesaplama – erik ağaçlarımdan kaç kilo erik alırım?
–
Rakamlar resmî ve akademik kaynaklardaki ortalamalara dayanan tahmini değerlerdir. İklim, toprak, çeşit, cins ve bakıma göre gerçek sonuç farklı olabilir.
Bilmekte fayda var
- Dikim aralığı geleneksel bahçelerde 4 × 5, 5 × 5, 6 × 6 veya 7 × 7 m'dir.
- Pixy anacının kullanıldığı bahçelerde dekara 100–200 ağaç düşer.
- İyi tozlanma için 10 dekara 5–8 kovan arı konmalıdır; kendine kısır çeşitlerde tozlayıcı şarttır.
Ayrı sayfada hesaplayın: Erik fidanı hesaplama · Erik verim hesaplama · Kuru erik hesaplama
Kaynaklar
- ERİK MODÜLÜ (https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller_pdf/Erik+Yetiştiriciliği.pdf)
- Erik Yetiştiriciliği (https://bartin.tarimorman.gov.tr/BelgelerArsiv/SolMenu/Yetiştiricilik+Bilgileri/Bitkisel+Üretim/Erik+Yetiştiriciliği.pdf)
- Erik Yetiştiriciliği (https://isparta.tarimorman.gov.tr/BelgelerArsiv/Faydalı+Bilgiler/Bitkisel+Yetiştiricilik/Meyve+Yetiştiriciliği/Erik+Yetiştiriciliği.pdf)
- TARIM TEKNOLOJİLERİ - megep.meb.gov.tr (https://www.megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller_pdf/Sert+Çekirdekli+Meyve+Yetiştiriciliği+2.pdf)
- ERİK BADEM - tarimorman.gov.tr (https://www.tarimorman.gov.tr/GKGM/Belgeler/Uretici_Bilgi_Kosesi/Dokumanlar/erik.pdf)
- Manuscript title (style 'ANM paper title') - DergiPark (https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/2454149)
Erik rehberinin tamamını okumak istiyorsanız:Erik Yetiştirme Rehberi →
Erik hakkında diğer yazılar
- Erik Budama Rehberi: Şekil Verme, Verim Artırma ve Bakım Teknikleri
- Erik Nasıl Çoğaltılır? Tohum, Çelik ve Aşı Yöntemleri
- Erik Fidanı Nasıl Dikilir? Adım Adım Dikim Rehberi
- Erik Fidanı Seçimi: Çeşitler, Tozlayıcı İhtiyacı ve Dikim İpuçları
- Erik Ağacında Gübreleme Rehberi: Ne Zaman, Hangi Gübre Verilmeli?
- Erik Hasat Sonrası: Depolama Koşulları, Raf Ömrü ve Kaliteyi Koruma Yöntemleri
- Erik Hastalıkları: Belirtiler, Nedenleri ve Korunma Yolları
- Erik Yetiştiriciliğinde İklim ve Toprak Seçimi Nasıl Yapılmalıdır?
- Erik Yetiştiriciliğinde En Sık Yapılan 10 Hata
- Erik Sulama Rehberi: Ne Zaman, Ne Kadar ve Hangi Yöntemle Sulanmalı?
- Erik Yıllık Bakım Takvimi (Ay Ay)
- Erik Yetiştiriciliğinde Verim, Ekonomi ve Pazar Değeri
- Erik Bahçelerinde Gençleştirme ve Yeniden Dikim Rehberi
- Erik Zararlıları ve Hastalıkları: Zararlılarla Mücadele Yöntemleri
Erik fidanı için fiyat ve stok bilgisi alın, Türkiye geneline kargo:0546 422 32 46WhatsApp