Ceviz Fidanı Çeşitleri ve En Verimli Türler

Ceviz bahçesi uzun vadeli bir yatırımdır; bu yüzden çeşit seçiminde yapılacak bir hata onlarca yıl hissedilir. Doğru ceviz fidanı çeşidi; verimi, don riskini, iç kalitesini ve pazar değerini doğrudan belirler.

Ceviz Çeşitleri Hangi Özelliklere Göre Ayrılır?

• Verimlilik tipi: Yan dal verimli veya uç dal verimli
• Yapraklanma zamanı: Erken, orta veya geç yapraklanan; don riskli yerlerde geç yapraklananlar tercih edilir
• İç oranı ve rengi: İç oranı yüksek, açık renkli iç daha değerlidir
• Kabuk kalınlığı: İnce kabuklu çeşitler kolay kırılır
• Çiçeklenme biyolojisi: Erkek veya dişi çiçeği önce açan (protandri/protogini) çeşitler; tozlayıcı seçimini belirler

Yabancı Ceviz Çeşitleri

Chandler

Kaliforniya kökenli, dünyada en çok dikilen çeşitlerden biridir. Yan dal verimli, geç yapraklanan, açık renkli ve kaliteli içe sahip bir çeşittir. Tozlayıcı olarak Franquette veya Fernette kullanılabilir.

Fernor

Fransız kökenlidir. Çok geç yapraklanır, bu sayede don riskli bölgelerde güvenlidir. Yan dal verimlidir. Fernette ile tozlanır.

Franquette

Geç yapraklanan, uç dal verimli, klasik bir Fransız çeşididir. Verimi orta düzeydedir ancak dayanıklıdır; birçok çeşit için tozlayıcıdır.

Lara, Pedro ve Howard

Yan dal verimli, erken ürüne yatan çeşitlerdir. Lara iri meyveli ve verimlidir; ancak orta-erken yapraklandığı için don riskine dikkat edilmelidir.

Yerli Ceviz Çeşitleri

Şebin

Van-Gevaş kökenli, ince kabuklu, iç oranı yüksek ve soğuğa dayanıklı bir çeşittir. Uç dal verimlidir.

Bilecik

Geç yapraklanan, kaliteli içe sahip yerli bir çeşittir.

Kaman Serisi (Kaman-1, Kaman-5 vb.)

Kırşehir-Kaman çevresinden seçilmiş, iç kalitesi yüksek ve bölge iklimine uyumlu çeşitlerdir.

Yalova Serisi ve Diğerleri

Yalova-1, Yalova-3, Yalova-4 gibi ıslah edilmiş çeşitler ile Kaplan-86, Tokat-1 gibi bölgesel seleksiyonlar da yaygındır.

En Verimli Ceviz Fidanları

• Chandler: Yüksek verim, geç yapraklanma ve kaliteli iç
• Fernor: Don riskli bölgelerde güvenli ve verimli
• Lara: Erken ve bol ürün (don riski düşük alanlarda)
• Pedro: Kompakt yapı ve sık dikime uygunluk

Yan dal verimli çeşitlerle kurulmuş, iyi sulanan bahçelerde dekara 350-500 kg ve üzeri kabuklu ceviz verimi alınabilir.

Tozlayıcı Seçimi

Cevizde aynı ağaçta hem erkek (püskül) hem dişi çiçek bulunur; ancak bunlar çoğunlukla farklı zamanlarda olgunlaşır. Bu nedenle ana çeşidin dişi çiçekleri açıkken polen döken bir tozlayıcı çeşit dikilmelidir. Genellikle bahçenin %10-15'i tozlayıcıya ayrılır.

Hangi Ceviz Çeşidini Seçmeliyim?

• Don riskli, yüksek bölgeler: Fernor, Franquette, Chandler, Şebin
• Ilıman, sulanabilir alanlar: Chandler, Lara, Pedro
• Ev bahçesi: Yan dal verimli, kendi kendine kısmen tozlanabilen bir çeşit ve bir tozlayıcı

Ceviz bahçenizi kurmadan önce bölgenizin don tarihleri ve toprak yapısını göz önüne alarak çeşit seçimi yapmak, uzun yıllar sürecek bir verimin güvencesidir.

İlgili Yazılar

• Ceviz Fidanı Bakımı Nasıl Yapılır?
• Ceviz Fidanı Özellikleri
• Ceviz Fidanı Kaç Yılda Meyve Verir?
• Ceviz Fidanı Nasıl Gübrelenir?

Fotoğraf: Lmbuga · CC BY-SA 4.0