Bitki Yetiştirme Rehberi

İncir Hasadı: Ne Zaman ve Nasıl Toplanır?

İncir yetiştiriciliğinde hasat; meyvenin tadını, raf ömrünü ve ticari değerini belirleyen en kritik aşamadır. İncir meyvesinde derim (meyvenin dalındayken olgunlaşması) gerçekleştikten sonra olgunluk ilerlemez. Bu nedenle doğru zamanı yakalamak hayati önem taşır.

Hasat zamanı nasıl anlaşılır?

İncirde hasat zamanının geldiğini anlamak için meyvenin rengindeki değişimlere ve dokusundaki yumuşamaya bakılır. Hasat, meyve çeşidine özgü renk ve tadı tam olarak aldıktan sonra yapılmalıdır.

• Renk dönüşümü ve yumuşama: Meyvenin renginin değişmesi ve dokusunun yumuşaması en temel göstergedir.
• Meyve yapısı: Taze tüketilecek incirlerde meyvenin dolgun, yumuşak, çatlamamış ve ezilmemiş olması gerekir. Eğer meyveler ekşi kokuyorsa, bu durum aşırı olgunlaştığını gösterir.
• Hasat sırası: Ağaç üzerindeki tüm meyveler aynı anda olgunlaşmaz. Bu yüzden hasada her zaman sürgünün alt kısmındaki meyvelerden başlanmalıdır.

Çeşitlere göre hasat dönemleri nelerdir?

İncir çeşitlerinin olgunlaşma süreleri birbirinden oldukça farklıdır. Bölgeye ve çeşide göre değişmekle birlikte genel tablo şöyledir:

• Beyaz Orak (Yellop): Erken bir çeşittir. 15 Haziran'dan itibaren meyveler olgunlaşmaya başlar; Temmuz sonunda ilk olgunluk görülür.
• Sarılop: Temmuz sonu ile Ağustos başında ilk olgunlaşma gerçekleşir, Eylül sonunda ise süreç tamamlanır. Hasat süresi yaklaşık 40–45 gündür.
• Siyah Orak: Ağustos başında başlayıp Eylül sonuna kadar devam eden, çift ürün verebilen bir çeşittir.
• Göklop: 10 Ağustos ile 30 Eylül tarihleri arasında olgunlaşır.
• Bursa Siyahı: Ege bölgesinde Ağustos başından Ekim ortasına kadar olgunlaşma devam eder.
• Yeşil Güz: En geç olgunlaşan çeşitlerden biridir; Ağustos başından Ekim ortasına kadar hasat sezonu sürer.
• Siyah Orak (İkinci ürün): İkinci ürün meyveleri daha küçük ve armut şeklindedir.

Doğru toplama yöntemi nasıl olmalıdır?

Hasat sırasında meyvenin zarar görmemesi, ticari kalitenin korunması için şu adımlar izlenmelidir:

• Hafifçe döndürerek toplayın: Meyveyi dalından koparırken nazikçe hafifçe döndürerek almak en doğru yöntemdir.
• Sapın durumu: Taze hasatta meyve sapının ağaçta kalmasına özen gösterilmelidir.
• Zamanlama: Çok sıcak havalarda meyvenin ısınmaması ve bozulmaması için hasat günün en serin saatlerinde yapılmalıdır.
• Ambalajlama: Hasat edilen meyveler temiz sepetlere konulmalıdır. Meyvelerin zedelenmemesi için tek sıra halinde dizilebildiği, ayrı hücreleri bulunan ambalajlar en idealidir.
• Taşıma: Meyveler, ezilmeyecek ve yaralanmayacak şekilde taşınabilecek kaplarda pazara ulaştırılmalıdır.

Hasatta yapılan hatalar ve dikkat edilmesi gerekenler

İncir hassas bir meyve olduğu için yapılan küçük hatalar büyük kayıplara yol açabilir:

• Yere dökülen meyveler: Hasattan hemen sonra yere dökülmüş incirler toplanmalı ve bahçede bırakılmamalıdır. Ayrıca yere dökülen çürük meyveler mutlaka imha edilmelidir.
• Dalların kırılması: Ağaçlar büyüdükçe meyve ağırlığıyla dallar aşağı sarkar. Meyvelerin ve dalların kırılmasını önlemek için dallara mutlaka herek (destek) verilmelidir.
• Budama artıkları: Budama sonrası bahçede bırakılan artıklar hastalık riskini artırabilir; bu artıklardan kaçınılmalıdır.
• Yanlış depolama: Beyaz Orak gibi bazı çeşitlerin oda koşullarında dayanma süresi çok kısadır; derimden sonra 1-2 gün içinde tüketilmelidir.