Şimşir Hastalıkları: Belirtiler, Nedenleri ve Korunma Yolları

Şimşir (Buxus), peyzajda çok sevilen ancak hastalıklara karşı oldukça hassas bir bitkidir. Şimşirlerin sağlıklı kalması için en önemli kural, bitkinin hava almasını sağlamak ve nem dengesini korumaktır. Hastalıklarla mücadelede en büyük yardımcınız ilaçtan ziyade doğru kültürel önlemler olacaktır. Eğer bir hastalık teşhis ederseniz, mutlaka ruhsatlı ürünleri, etiketindeki doz ve zamanda kullanın ve en doğru bilgi için il/ilçe tarım müdürlüğünüze danışın.

1. Şimşir Yanıklığı (Calonectria pseudoniculata / Cylindrocladium buxicola)

Şimşir yetiştiriciliğinde görülen en ciddi ve yıkıcı hastalıktır. Özellikle nemli ve havasız ortamlarda hızla yayılır.

Belirtiler: Hastalık genellikle yapraklarda kahverengi lekelerle başlar. Yapraklar saman sarısı veya bronz bir renk alarak dökülür. Gövde ve dallarda koyu kahverengi veya siyah lezyonlar (yaralar) oluşur. Genç bitkiler bu hastalık karşısında çok savunmasızdır ve hızla ölebilirler. Islak havalarda yaprakların üzerinde beyaz mantar oluşumları gözlenebilir. Buxus sempervirens (İngiliz şimşiri) gibi türler bu hastalığa karşı çok daha duyarlıdır.

Nasıl Yayılır? Mantar sporları yapışkandır; rüzgar, yağmur, kuşlar, hayvanlar ve hatta kirlenmiş kıyafetler veya ayakkabılarla bir bitkiden diğerine kolayca taşınır. Ayrıca enfekte olmuş bitki materyallerinin taşınması hastalığın uzak mesafelere yayılmasına neden olur. Sporlar, yere düşen yapraklarda beş yıl boyunca canlı kalabilir.

Korunma ve Mücadele:

• Ağır derecede hastalanmış bitkileri söküp imha edin; ancak bu yaprakları asla kompost yapmayın, çünkü sporlar kompostta yaşamaya devam eder.
• Bitkiler arasında hava sirkülasyonunu artırmak için seyreltme yapın; dalların birbirine çok sıkışık olmamasına dikkat edin.
• Budama aletlerinizi ve eldivenlerinizi her kullanımdan sonra mutlaka dezenfekte edin.
• Bitki çevresindeki ve dalların arasındaki ölü yaprakları düzenli olarak temizleyin.
• Hastalığın yayılmasını önlemek için uygun koşullarda ruhsatlı mantar ilaçları kullanılabilir; ilaçlama yapılırken yaprakların hem üst hem de alt yüzeylerinin tamamen kaplandığından emin olunmalıdır.

2. Genel Gerileme ve Kanser (Decline ve Canker)

Belirtiler: Bitkinin büyümesi durur ve dallarda gerileme görülür. Genç yapraklar gri-yeşil veya bronz renk alır, zamanla saman rengine döner. Eski yapraklar vaktinden önce dökülür. Dalların orta veya üst kısımları kuruyabilir. Toprak hizasında veya dalların birleşme noktalarında (çatal kısımlarında) içe çökmüş kanser yaraları oluşur. Bu yaraların altındaki odunsu doku genellikle siyahlaşmıştır.

Nedenleri: Bu durum genellikle çeşitli mantarların ve nematodların saldırısıyla, kış zararları ve bitkinin yaşadığı stres faktörlerinin (özellikle drenajı kötü topraklarda) birleşmesiyle ortaya çıkar.

Korunma:

• Bitkilerinizi drenajı iyi olan yerlere dikin; su biriken, ağır topraklardan kaçının.
• Kışın bitkiyi soğuk rüzgarlardan ve kış hasarından koruyun.
• Ölü dalları, kanserli bölgenin epey altından olacak şekilde budayarak temizleyin.

3. Yaprak Yanıklığı ve Leke Hastalıkları

Yaprak Yanıklığı (Leaf Burn): Genellikle su stresi (kuraklık) veya düşük sıcaklıklar nedeniyle oluşur. Yaprak uçları ve kenarları sararır, kızarır ve yapraklar erkenden dökülür. Sonbahar ve kış aylarında bitkiyi kuraklıktan ve kurutucu rüzgarlardan korumak bu sorunu önleyebilir.

Yaprak Lekesi (Macrophoma candollei): Saman sarısı yapraklar üzerinde küçük, siyah mantar yapıları görülür. Bu hastalık genellikle kış zararı nedeniyle zayıflamış yapraklarda ortaya çıkar. Bitkiyi rüzgar, tuz serpintisi veya tuzlu su akıntılarından korumak önemlidir.

Öne Çıkan Ürünler

  Zeytin Fidanı Yeni

150,00 TL’den başlayan

Favori

  Ceviz Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Badem Fidanı Yeni

250,00 TL’den başlayan

Favori

  Üzüm Fidanı Yeni

200,00 TL

Favori

  Menengiç Fidanı Yeni

Fiyat Sorunuz

Favori

  Elma Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Antep Fıstığı Fidanı Yeni

Fiyat Sorunuz

Favori

  Alıç Fidanı Yeni

600,00 TL

Favori

  Nar Fidanı Yeni

250,00 TL

Favori

  İncir Fidanı Yeni

Fiyat Sorunuz

Favori

  Kayısı Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Armut Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Şeftali Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

4. Nematodlar (Pratylenchus)

Fotoğraf: USDA ARS · Public domain

Belirtiler: Bitkinin büyümesi durur, yapraklar bronz bir görünüm alır ve bitki genel bir gerileme sürecine girer. Köklerde, kök uçlarını tamamen kaplayacak şekilde büyüyen küçük kahverengi ölü alanlar görülür.

Önemli Not: Nematodlar bir kez bitkiye bulaştığında etkili bir kontrol yöntemi oldukça zordur. Eğer bir bitkiyi söküp çıkarmanız gerekirse, toprağı iyice havalandırıp dezenfekte etmeden yerine aynı hassasiyette başka bir bitki dikmeyin.

5. Volutella Yanıklığı (Volutella Blight)

Fotoğraf: User:SB_Johnny · CC BY-SA 3.0

Belirtiler: İlkbaharda dal uçlarındaki yapraklar saman rengine veya bronza dönerken ölür. Nemli havalarda yaprakların üzerinde pembe veya somon renginde spor kütleleri görülebilir. Ölen dalların kabukları gevşektir.

Korunma:

• Kuru havalarda ölü dalları budayın ve bitkiyi seyrelterek hava akışını sağlayın.
• Bitki çevresindeki tüm ölü yaprakları temizleyin.
• İlkbahar ve sonbaharda, yeni sürgünleri korumak amacıyla ruhsatlı ilaçlarla bitkinin her yerini (yaprak altları dahil) iyice ıslatacak şekilde uygulama yapın.