Mango Hastalıkları: Belirtiler, Nedenleri ve Korunma Yolları

Tropik bir meyve olan mangoda hastalıklarla mücadele, ilaçlamadan ziyade bahçe hijyeni ve doğru kültürel uygulamalarla başlar. Nemli hava, aşırı sulama ve bakımsız budama, mantari hastalıkların en büyük davetçisidir. Hastalık belirtilerini erkenden fark etmek, tüm bahçeyi kaybetmenizi önler. İlaçlama yapmanız gerektiğinde ise mutlaka ruhsatlı ürünleri, etiket dozunda ve zamanında kullanın; en doğru yönlendirme için bölgenizdeki il/ilçe tarım müdürlüklerine danışın.

1. Dieback (Uç Kuruması ve Dal Ölümü)

Belirtiler: Bu hastalıkta en belirgin durum, dalların uç kısımlarından başlayarak aşağıya doğru kurumasıdır. Özellikle yaşlı ağaçlarda dalların kurumasıyla birlikte yapraklar da kurur ve ağaçta adeta bir "ateş yanığı" görüntüsü oluşur. Eğer dalı boyuna yarmayı başarırsanız, iç dokuda kahverengileşme görürsünüz. Dallarda çatlaklar oluşur ve kurumadan önce dışarıya reçine (gam) sızabilir. Fidanlarda ise aşı birleşim yerinin çürümesiyle bitki tamamen ölebilir.

Nasıl yayılır? Hastalıklı yapraklar, kurumuş dallar ve meyve taşıyan sürgünler hastalığın temel kaynağıdır. Ayrıca bahçedeki aşırı nem ve durgun hava, hastalığın yayılmasını hızlandırır. Hastalık etmeni, dökülen yapraklarda ve ölü dallarda 14 aya kadar canlı kalabilir.

Korunma:

• Budama yaparken mutlaka budama makasınızı dezenfekte edin.
• Hastalık belirtisi gösteren, kurumuş dalları ve hastalıklı parçaları bahçeden uzaklaştırıp imha edin.
• Bahçedeki hava sirkülasyonunu artırmak için ağaçlar arasında uygun mesafe bırakın ve aşırı sık dikimden kaçının.
• Bahçedeki aşırı nemi azaltmak için sulama yönetimini kontrol altında tutun.

2. Antraknoz (Colletotrichum spp.)

Fotoğraf: Arpitoon · CC0

Belirtiler: Bu hastalık yaprak, çiçek ve meyvelerde çok ağır hasarlar bırakabilir. Yapraklarda, yaprak yüzeyine dağılmış, farklı boyutlarda, şarap rengi (vişne çürüğü) veya koyu kahverengi lekeler görülür. Bu lekeler büyüdükçe yaprak dokusu parçalanır ve "delik" (shot hole) görünümü oluşur. Çiçek salkımlarında ise küçük siyah noktalar oluşur, çiçekler solar ve dökülür. Meyvelerde ise sap kısmında dairesel kahverengi alanlar başlar, bu alan meyvenin tamamına yayılabilir.

Nasıl yayılır? Hastalık, yağmur sıçramalarıyla sağlıklı dokulara bulaşır. Mantar, ölü dallarda, yapraklarda ve meyvelerde sporlar üreterek yayılmaya devam eder.

Korunma:

• Hasat sırasında meyvelere zarar vermemeye (ezik, çizik oluşturmamaya) azami dikkat gösterin; çünkü meyvedeki yaralar mantarın giriş kapısıdır.
• Hasat edilen meyveleri, hastalıklı olanlardan mutlaka ayrı tutun; aksi halde sağlıklı meyveler de hızla enfekte olur.
• Hasat sırasında meyveyi sapıyla (yaklaşık 5 cm sap bırakarak) koparmaya özen gösterin. Eğer sapsız hasat yapıldıysa, meyve uçlarını mumlayarak kapatın.
• Bahçe temizliğine (hijyenine) önem verin; yere dökülen hastalıklı meyveleri temizleyin.

3. Siyah Bantlı Hastalık (Black Banded Disease)

Belirtiler: Bu hastalık yaprak damarlarında, küçük dallarda ve ana dallarda siyah, kadifemsi, kabarıklık şeklinde mantar çıkıntıları ve lekeler şeklinde görülür. En karakteristik özelliği, dallarda siyah bantlar şeklinde bir görünüm oluşturmasıdır. Ana dallarda görülme oranı daha düşüktür ancak yapraklarda yayılabilir.

Nasıl yayılır? Hastalık, "kabuklu bit" (scale insects) gibi zararlıların varlığıyla ilişkilidir. Bu böceklerin salgıladığı tatlımsı madde (ballı madde), mantarın büyümesini destekler.

Korunma:

• Bahçenizde kabuklu bit gibi zararlı popülasyonunu kontrol altında tutun.
• Ağaçların düzenli olarak ilaçlanması ve bakımıyla zararlı baskısını azaltın.

Öne Çıkan Ürünler

  Zeytin Fidanı Yeni

150,00 TL’den başlayan

Favori

  Ceviz Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Badem Fidanı Yeni

250,00 TL’den başlayan

Favori

  Üzüm Fidanı Yeni

200,00 TL

Favori

  Menengiç Fidanı Yeni

Fiyat Sorunuz

Favori

  Elma Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Antep Fıstığı Fidanı Yeni

Fiyat Sorunuz

Favori

  Alıç Fidanı Yeni

600,00 TL

Favori

  Nar Fidanı Yeni

250,00 TL

Favori

  İncir Fidanı Yeni

Fiyat Sorunuz

Favori

  Kayısı Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Armut Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

  Şeftali Fidanı Yeni

300,00 TL

Favori

4. Meyve Çürüklükleri (Aspergillus ve Diğerleri)

Fotoğraf: Wikimedia Commons · Public domain

Belirtiler: Meyvelerde sararma, düzensiz gri lekeler ve ardından siyah nekrotik alanlar oluşur. Bu bölgelerde siyah küf gelişimi görülür ve doku parçalanarak kötü bir koku yayar. Bazı durumlarda meyve kabuğunda derin çatlaklar oluşur ve mantar meyvenin derinliklerine kadar iner. Nemli koşullarda bu siyah alanların üzerinde pembe renkli, minik spor yapıları görülebilir.

Nasıl yayılır? Hastalık genellikle tarlada "gizli (latent) enfeksiyon" olarak başlar; yani meyve henüz dalındayken mikrop bulaşır ama belirti vermez. Hasat sonrası depolama sırasında ise belirginleşir. Meyvelerdeki fiziksel yaralar (ezilme, çizilme) hastalığın en büyük tetikleyicisidir.

Korunma:

• Meyveleri hasat, ayıklama, paketleme ve depolama aşamalarında çok nazik bir şekilde taşıyın; ezik meyvelerden kaçının.
• Depolama alanlarında havalandırmanın iyi olduğundan emin olun ve aşırı nem birikmesini engelleyin.
• Depolama sıcaklığını, meyve türüne uygun ve önerilen değerlerde tutun.
• Hastalıklı meyveleri sağlıklı ürünlerden derhal ayırın.

5. Kök Çürüklüğü (Root Rot)

Belirtiler: Ağacın yaprakları cansız ve seyrek görünür. Hastalıklı ağaç solar ve sonunda ölür. Enfekte olan kökler çok hafif bir yapıya bürünür; parmakla dokunulduğunda kolayca toz gibi dağılır. Yağışlı mevsimlerde ağaç diplerinde mantar yapıları (bracket) görülebilir.

Korunma:

• Ağaç diplerinde su birikmesine izin vermeyin; drenajı iyi olan topraklar tercih edin.
• Aşırı sulamadan kaçının ve toprağın nem dengesini takip edin.