Korunga Hasadı: Ne Zaman ve Nasıl Yapılmalıdır?

Korunga, hem yüksek besin değerli bir yem bitkisi hem de değerli bir tohum kaynağıdır. Ancak hasat zamanını kaçırmak veya yanlış yöntem kullanmak, hem tohum kaybına hem de bitki veriminin düşmesine neden olur. Özellikle tohum üretimi hedefleniyorsa, bitkinin hassas yapısı göz önünde bulundurulmalıdır.

Tohum hasadı için olgunluk nasıl anlaşılır?

Korunga tohum üretiminde en büyük zorluk, bitkinin çiçeklenme ve tohum olgunlaşma sürecinin düzensiz olmasıdır. Çiçek sapının (raceme) tabanından başlayan çiçeklenme, yukarı doğru ilerler. Bu durum, aynı sap üzerinde hem taze çiçeklerin hem de olgunlaşmış tohum kapsüllerinin bir arada bulunmasına yol açar.

• Kapsül rengi: Korunga meyvelerinin (kapsüllerinin) büyük bir bölümü kahverengiye dönmeye başladığında hasat zamanı gelmiş demektir.
• Nem oranı: Tohum hasadı için en ideal durum, tohum neminin %40'ın altına düşmesi veya tohumların dökülmeye (shattering) başlamasıdır.
• Dökülme riski: Korunga kapsülleri çok kolay dökülebilir. Eğer tüm kapsüllerin tamamen olgunlaşması beklenirse, alt kısımdaki tohumlar yere dökülerek büyük kayıplara yol açar.

Hasat zamanı ve yöntemi ne olmalıdır?

Hasat yöntemi, bitkinin hangi amaçla (yem mi yoksa tohum mu) yetiştirildiğine göre değişir. Tohum verimini maksimize etmek için şu adımlar izlenmelidir:

• Önce kurutma (Swathing): Tohum dökülmesini önlemek için doğrudan biçerdöverle hasat yapmak yerine, önce bitkiyi biçerek (swathing) 2 ila 5 gün boyunca kurumasını beklemek en güvenli yöntemdir.
• Doğrudan hasat: Eğer şartlar uygunsa tohum doğrudan biçerdöverle de alınabilir; ancak bu durumda dökülme riski çok yüksektir.
• Yem hasadı: Yem amaçlı kesimlerde, bitkinin büyüme dönemine göre farklı tarihler seçilebilir. İlk yıl kıraç ekilen yerlerde çiçeklenme az olacağı için ikinci yıldan itibaren asıl ürün alınır.
• Sabah çiği avantajı: Tohum kaybını azaltmak için hasadın sabah çiğli saatlerde yapılması önerilir.

Hasatta yapılan hatalar ve dikkat edilmesi gerekenler

Korunga yetiştiriciliğinde verimi düşüren veya emeği boşa çıkaran bazı kritik hatalar şunlardır:

• Geç hasat yapmak: Tohumlar olgunlaştıktan sonra beklemek, kapsüllerin patlayarak tohumları yere saçmasına neden olur.
• Nemli hasat: Biçerdöverle hasat edilen tohumlar eğer nemli çıkarsa, mutlaka serilip kurutulmalıdır. Kurutulmadan ambarlara kaldırılan tohumlar bozulabilir.
• Sulama ve verim ilişkisi: Sulama imkanı olan alanlarda tohum verimi çok daha yüksektir (yaklaşık 1000 lb/acre civarı). Kurak (kıraç) şartlarda ise verim çok daha düşük kalabilir.
• Zararlılarla mücadele: Hasat dönemine yaklaşırken Lygus böcekleri gibi zararlılara karşı dikkatli olunmalıdır; bu zararlılar bitki kalitesini ve tohum gelişimini olumsuz etkileyebilir.

Not: Hasat zamanı ve yöntemi bölgenizdeki iklim koşullarına, toprak yapısına ve kullandığınız çeşide göre değişiklik gösterebilir. En doğru uygulama takvimi için yerel tarım müdürlüklerinden bilgi almanız tavsiye edilir.