Karpuz Yıllık Bakım Takvimi (Ay Ay)
Umut Fidancılık Uzman Ekibi3 dk okuma
Karpuz yetiştiriciliğinde ay ay yapılacak işlemler: toprak hazırlığı, ekim, sulama, gübreleme ve hasat zamanları. Verimli bir sezon için bakım takvimi rehberi.
Aşağıdaki takvim Türkiye genelindeki üretim şartları için hazırlanmış bir rehberdir. İklim koşullarına göre sahil şeridinde işler daha erken başlarken, iç bölgelerde hava sıcaklığına bağlı olarak süreç daha geç ilerleyebilir. Çalışmalarınızı bölgenizdeki yerel hava durumuna ve bitkinin gelişim aşamalarına göre takip etmelisiniz.
Ocak – Şubat
- Karpuz sıcak iklim bitkisi olduğu için bu dönemde kışlık bakım ve planlama yapılır.
- Eğer fide yetiştiriciliği yapılacaksa, harç hazırlığı (1 ölçü bahçe toprağı, 1 ölçü yanmış ahır gübresi, 1 ölçü kum) yapılarak plastik torbalara ekim hazırlığına başlanabilir.
- Toprak hazırlığı için sonbaharda derin sürüm yapılmış alanlar kontrol edilir.
- Ekim veya dikim öncesi kullanılacak gübre miktarları (dekar başına ihtiyaç duyulan azot ve fosfor miktarları) hesaplanır.
Mart – Nisan
- İkinci toprak işleme dönemi: Uygun toprak tavında kültüvatör ile toprak işlenerek arazi ekim ve dikime hazır hale getirilir.
- Eğer tarlada yabancı otlanma görülürse tekrar toprak işleme yapılır.
- Ekim veya dikim hazırlığı: Karık pulluğu ile 2 m sıra arası karıklar açılır.
- İlkbaharın ortalarına doğru, toprak sıcaklığı 12 °C'nin üzerine çıktığında ekim veya dikim yapılır.
- Ekim yapılacaksa her ocağa 2-3 tohum bırakılır ve üzeri 5-6 cm toprakla örtülür.
- Fide dikilecekse, fidelerin toprak yapısının bozulmamasına dikkat edilerek dikim yapılır ve mutlaka can suyu verilir.
Mayıs – Haziran
- Fideler tarlaya şaşırtıldıktan sonra ilk ve ikinci sulamalarla birlikte can suyu verilir.
- Yabancı ot temizliği: Fideler küçükken ve ilk sulamalardan sonra çapa yapılarak yabancı otlar temizlenmelidir.
- Gübreleme: Azotlu gübrenin 1/3'ü çiçeklenme döneminde verilmelidir.
- Sulama yönetimi: Meyve oluşum dönemine kadar mümkün olduğunca az sulama yapılır.
- Bitki kolları gelişmeye başladığında çapa işleri durdurulmalıdır.
- Meyveler 5-6 cm çapına ulaştığında normal sulama düzenine geçilir.

Temmuz – Ağustos
- Düzenli sulama: Meyve büyüklüğü 5-6 cm olduktan sonra 15 günde bir sulama yapılmalıdır.
- Sulama derinliği: 0-90 cm toprak derinliği tarla kapasitesine getirilmelidir.
- Gübreleme: Azotlu gübrenin kalan 1/3'ü meyveler 5-65 cm çapındayken verilmelidir.
- Hastalık kontrolü: Nem oranının yüksek olduğu durumlarda hastalık belirtileri (Antraknoz, Fusarium veya mildiyö gibi) takip edilmelidir.
- Meyve gelişimi: Sıcaklıkların 35-45°C üzerine çıkması durumunda meyve dökümü ve güneş yanığı riskine karşı dikkatli olunmalıdır.
Öne Çıkan Ürünler
Eylül – Ekim
- Hasat zamanı takibi: Meyvenin alt kısmındaki (toprağa değen yer) beyaz rengin sarıya dönmesi ve meyveye yakın sülüklerin (tendril) kuruması hasat belirtisidir.
- Hasat tekniği: Meyveler, sap kısmına zarar vermemek ve sap ucundan çürüklüğü önlemek için temiz bir şekilde kesilerek toplanmalıdır.
- Kalite kontrolü: Meyvenin tatlılığı ve su oranı için şeker içeriği ve dış kabuktaki çizgiler gözlemlenir.
- Hasat sonrası: Bir sonraki yıl için toprak hazırlığına başlanabilir.
Kasım – Aralık
- Hasat sonrası toprak hazırlığı: Sonbahar yağışlarından sonra derin sürüm yapılarak toprağın havalanması sağlanır.
- Gübreleme: Sonbahar sürümünden sonra dekar başına 3-4 ton ahır gübresi atılarak kültüvatörle karıştırılmalıdır.
- Ekim nöbeti: Antraknoz, Fusarium ve mildiyö gibi hastalıkların görüldüğü alanlarda bir sonraki ekim için en az üç yıl ekim nöbeti uygulanmalıdır.
- Don tehlikesi: Karpuzun soğuğa karşı çok hassas olduğu unutulmamalı, kışlık koruma önlemleri değerlendirilmelidir.
Karpuz hesaplama araçları
Karpuz fidesi hesaplama – arazime ne kadar karpuz fidesi gerekir?
Standart dikim: sıra arası 200–250 cm, sıra üzeri 75–100 cm.
Karpuz verim hesaplama – dönümden ne kadar karpuz alırım?
Rakamlar resmî ve akademik kaynaklardaki ortalamalara dayanan tahmini değerlerdir. İklim, toprak, çeşit, cins ve bakıma göre gerçek sonuç farklı olabilir.
Bilmekte fayda var
- Fideler 2 m sıra arası ve 75 cm sıra üzeri olacak şekilde dikilir.
- Doğrudan ekimde dekara 100–300 g tohum kullanılır, çıkıştan sonra her ocakta 1–2 bitki bırakılır.
- Bitki başına 2–3 karpuz beklenir.
Ayrı sayfada hesaplayın: Karpuz fidesi hesaplama · Karpuz verim hesaplama
Kaynaklar
- KARPUZ YETIŞTİRİCİLİĞI - gaziantep.tarimorman.gov.tr (https://gaziantep.tarimorman.gov.tr/BelgelerArsiv/kutumenu/broşür/Meyvecilik/karpuz.pdf)
- Watermelon - Notes - HORT410 - Vegetable Crops - Department of ... (https://web.ics.purdue.edu/~drhodes/hort410/waterm/wa00001.htm)
- Wikipedia – Watermelon (https://en.wikipedia.org/wiki/Watermelon)
- BK Karpuz - denizli.tarimorman.gov.tr (https://denizli.tarimorman.gov.tr/BelgelerArsiv/Download/Lifletler/BK_Karpuz.pdf)
Karpuz hakkında diğer yazılar
- Karpuz Yetiştirme ve Bakım Rehberi: Dikimden Hasada Püf Noktaları
- Karpuz Nasıl Çoğaltılır? Tohumla Ekim ve Fide Dikim Teknikleri
- Karpuz Nasıl Dikilir? Adım Adım Dikim Rehberi
- Karpuz Fidanı Seçimi: Çeşitler, Tozlaşma ve Kaliteli Fide Nasıl Anlaşılır?
- Karpuz Gübreleme Rehberi: Ne Zaman ve Hangi Gübre Verilmeli?
- Karpuz Hasadı: Ne Zaman ve Nasıl Toplanır?
- Karpuz Hasadı Sonrası: Taşıma, Saklama ve Doğru Hasat Yöntemleri
- Karpuz Hastalıkları: Belirtiler, Nedenleri ve Korunma Yolları
- Karpuz İçin İklim ve Toprak İstekleri: En İyi Verim İçin Şartlar Nelerdir?
- Karpuz Yetiştiriciliğinde En Sık Yapılan 10 Hata
- Karpuz Sulama Rehberi: Ne Zaman, Ne Kadar ve Nasıl Sulanmalı?
- Karpuz Yetiştiriciliğinde Verim ve Ekonomik Değer
- Karpuz Yetiştiriciliğinde Verim Kaybı ve Yeniden Ekim Stratejileri
- Karpuz Zararlıları: En Önemli Böcekler, Hastalık Belirtileri ve Mücadele Yöntemleri