Turunç fidanı hesaplama – arazime kaç turunç fidanı sığar?

Turunç: Turunç Fidanı Nasıl Dikilir? Adım Adım Dikim Rehberi

Turunçgil bahçesi kurarken yapılacak en kritik aşama dikim sürecidir. Fidanın kök boğazının doğru seviyede olması, toprak tavının ayarlanması ve dikim mesafelerinin çeşide uygun seçilmesi, bahçenizin gelecekteki verimini ve ağaç sağlığını doğrudan belirler. Yanlış dikim, özellikle limon ve turunçgillerde görülen zamk hastalığı gibi ciddi sorunlara davetiye çıkarır.

Ne zaman dikilir?

Turunçgil fidanları için iki ana dikim dönemi vardır: sonbahar ve ilkbahar. Bölgenin iklim şartları burada belirleyici rol oynar.

• Akdeniz Bölgesi: Sonbahar dikimi daha elverişli kabul edilir. Çünkü sonbaharda dikilen fidanlar kış yağışlarından faydalanarak köklerini toprağa daha iyi bağlar ve takip eden ilkbaharda çok daha kuvvetli bir gelişim gösterir.
• Ege ve Doğu Akdeniz: Kış soğuklarının risk oluşturabileceği bu bölgelerde, fidanın don tehlikesine karşı daha korunaklı olduğu ilkbahar dikimi tercih edilebilir.

Dikim mesafesi nasıl belirlenmelidir?

Dikim aralıkları, seçeceğiniz türün büyüme karakterine ve uygulayacağınız dikim sistemine göre değişir. Ağaçlar çok sık dikilirse ışık ve hava alamayabilir; çok seyrek dikilirse alan verimsiz kalır.

Portakal için:

• Normal dikim: 7 x 7 metre
• Yarı sık dikim: 7 x 3.5 metre (Bu yöntemle iki kat ürün alınabilir).

Mandarin için:

• Normal dikim: 5 x 5 m veya 6 x 6 m
• Yarı sık dikim: 5 x 2.5 m veya 6 x 3 m

Limon ve Altıntop için: (Bu türler daha fazla büyüdüğü için aralıklar geniş tutulmalıdır)

• Normal dikim: 8 x 8 metre
• Yarı sık dikim: 8 x 4 metre

Not: Eğer 10-12 yaşındaki ağaçlarınızın taçları birbirine çok yaklaşmışsa, birer sıra atlayarak 7x7 m sistemine dönmeniz önerilir.

Toprak ve çukur hazırlığı

1. Toprak Tavı: Dikim çukurları açılırken toprak kesinlikle ıslak olmamalıdır. Toprak tam tavında (ne çok kuru ne çok çamur) olmalıdır; aksi halde çukur etrafında sert tabakalar oluşur.
2. Çukur Derinliği: Verimli ve standart topraklarda yaklaşık 60 cm derinlikte çukurlar açılmalıdır. Eğer toprak yapısı zayıf veya değişken ise çukur boyutları daha da artırılmalıdır.
3. Sırt Yapımı: Özellikle drenajın kötü olduğu veya ağır topraklarda sırta dikim yöntemi uygulanmalıdır. 50 cm yüksekliğinde sırtlar oluşturmak, kök çevresinin havalanmasını sağlar ve fazla suyun drene edilmesine yardımcı olur.
4. Taban Taşı: Eğer toprakta taban taşı varsa ve yakın zamanda kırılmamışsa, mutlaka dipkazan kullanarak bu taşları parçalamalısınız.

Adım adım dikim süreci

1. Yer İşaretleme: Arazinin uzun kenarını esas alarak paralel bir ip çekin. İkinin dikliğini kontrol etmek için 6-8-10 metre kuralını (üçgen kontrolü) kullanarak hatların hatasız olduğundan emin olun.
2. Fidan Kontrolü: Tüplü (torba veya saksıda) fidan kullanmaya özen gösterin; bu, tutma şansını artırır. Plastik tüp içindeki fidanları dikmeden bir gün önce sulayın.
3. Kök Temizliği: Fidanı tüpten çıkarırken köklerin kıvrılmadığından emin olun. Eğer kazık kök dipte kıvrılmışsa, bu kısmı temizleyin. Önemli: Kullanacağınız makas veya çakı gibi aletleri mutlaka %2'lik sodyum hipoklorit çözeltisi ile sterilize edin. Bu, hastalık taşınmasını önlemek için hayati önem taşır.
4. Dikim Harcı Hazırlama: Çukurun içine fidanın konacağı düzeye kadar bir harç doldurulmalıdır. Bu harcı hazırlarken iki kürek iyi yanmış çiftlik gübresi ile 200 g 3x15 gübresini, yüzey toprağıyla karıştırarak kullanabilirsiniz.
5. Doğru Yerleştirme: Fidanı, topraklı halde çukurun ortasına gelecek şekilde yerleştirin. Fidan kesinlikle derin dikilmemelidir.
6. Kök Boğazı Ayarı: Fidan dikildikten sonra toprak çökebilir. Bu yüzden kök boğazı bölgesi, toprak seviyesinden 3-4 parmak yüksekte (çökme payı hesaplanarak) bırakılmalıdır. Aksi halde kök boğazında zamk hastalığı görülebilir.
7. Sıkıştırma ve Can Suyu: Fidanın dibini doldurduktan sonra toprağı iyice bastırın. Dikimden hemen sonra birinci can suyunu (toprağın fidanla bütünleşmesi için) ve ardından toprak kurumadan ikinci can suyunu (esas su) verin.

Dikimden sonraki ilk haftalar

Dikim sonrası arazinin tesviye edilmiş olması, suyun dengeli dağılması için kritiktir. Su biriken alanlarda kök çürüklüğü, yüksek alanlarda ise su eksikliğine bağlı gelişim geriliği yaşanabilir. Dikimden sonraki süreçte fidanın kök ve toprak arasındaki boşlukların tamamen kapandığından ve toprağın sıkışmış olduğundan emin olunmalıdır.