Badem fidanı hesaplama – arazime kaç badem fidanı sığar?

Badem: Badem Fidanı Nasıl Dikilir? Adım Adım Dikim Rehberi

Badem, çabuk gelişen ve kök sistemi kuvvetli bir meyve türüdür. Bu nedenle dikim aşamasında yapılacak hatalar, ağacın ileride alacağı verimi ve gelişim hızını doğrudan etkiler. Doğru dikim mesafesi, doğru çukur hazırlığı ve aşı noktasının korunması, sağlıklı bir badem bahçesi kurmanın temelidir.

Badem fidanı ne zaman dikilir?

Dikim zamanı, bulunduğunuz bölgenin iklim şartlarına göre belirlenmelidir. Kışın ılıman geçtiği bölgelerde sonbahar döneminde dikim yapılması uygundur. Kışın sert ve soğuk geçtiği bölgelerde ise fidanları ilkbaharda dikmek daha güvenlidir. Bölgesel şartlara göre dikim zamanı mart ayına (soğuk yerlerde) veya ocak ayına (sıcak yerlerde) kadar esneyebilir.

Dikimden önce toprak hazırlığı nasıl yapılmalı?

Badem bahçesi kurmadan önce arazinin hazırlanması, fidanın kök gelişimini kolaylaştırır:

• Derin sürüm: Dikimden önce toprak derin olarak sürülmelidir. Bahçe tesis edilmeden önce dekara 4–5 ton yanmış ahır gübresi verilmesi ve bu gübrenin toprakla karıştırılması önerilir.
• Drenaj ve tesviye: Badem drenajı iyi olan yerleri sever. Eğer arazide su birikme sorunu varsa, dikimden önce drenaj kanalları açılmalı ve arazi tesviye edilmelidir.
• Çukur açma: Çukurlar, kök yapısına ve toprağın durumuna göre 60-80 cm genişlik ve derinlikte açılmalıdır. Eğer toprak ağır ve işlenmesi zorsa, çukurların dikimden 1-2 ay önce açılması faydalıdır.
• Toprak ayrımı: Çukur açılırken üstten çıkan işlenmiş (verimli) toprak bir kenara, alttan çıkan işlenmemiş toprak diğer kenara konulmalıdır.

Badem dikim aralığı ne olmalı?

Badem çabuk gelişen bir bitki olduğu için sık dikimden kaçınılmalıdır. Dikim mesafesi; kullanılan anaç, çeşit, ekoloji ve bakım şartlarına göre değişiklik gösterir:

• Genel kullanım: Bahçelerde genellikle kare dikim tercih edilir. Meyilli arazilerde ise çapraz dikim yapılabilir.
• Toprak yapısına göre: Zayıf ve az derin topraklarda mesafe 5x6 m civarında tutulabilirken; kuvvetli topraklarda 7x9 m gibi daha geniş aralıklar kullanılabilir.
• Yaygın ölçüler: Genel uygulamalarda 6x6 m veya 6x7 m mesafeler sıkça görülür.
• Yağış durumu: Yağışı az olan yerlerde ağaçlar su bulabilmek için daha geniş kök sistemi geliştireceğinden, dikim aralığı daha geniş tutulmalıdır.

Adım adım badem dikimi

1. Kök ve taç budaması (Kök Tuvaleti): Dikimden önce fidanlara mutlaka budama yapılmalıdır. Söküm sırasında kökte oluşan kırık, yaralı veya kuru kökler sağlam yerlerinden temizlenmelidir. Buna paralel olarak taç budaması da yapılmalıdır. Fidanın tepesi, ağacın alacağı şekle göre 70-100 cm arasından veya aşı yerinin yaklaşık 80 cm üzerinden bir göz bırakılarak kesilmelidir. Yan dallar da 2-3 göz üzerinden veya 10 cm dışa bakan bir gözden budanmalıdır.
2. Çukurun doldurulması: Çukurun dibine, üstten çıkan işlenmiş toprak ve bir miktar yanmış çiftlik gübresi karıştırılarak konulmalıdır. Alttan çıkan toprak ise çukurun üst kısmına doldurulmak üzere ayrılmalıdır.
3. Fidanın yerleştirilmesi: Fidan çukura yerleştirilirken en kritik nokta aşı noktasının toprak seviyesinin üzerinde kalmasıdır.
4. Toprakla temas: Fidan yerleştirildikten sonra çukur toprakla doldurulur. Böylece köklerin besin maddesi zengin ve fiziksel yapısı uygun bir ortamda gelişmesi sağlanır.
5. Destek ve can suyu: Dikimden hemen sonra fidanın yanına bir herek (destek kazığı) dikilmeli ve fidan can suyu ile sulanmalıdır.

Dikimden sonraki ilk haftalar ve dikkat edilmesi gerekenler

Dikim işlemi tamamlandıktan sonra fidanın tutunması için bakım şarttır:

• Sulama: Dikimi takip eden yaz aylarında fidanlar birkaç kez sulanmalıdır.
• Tozlayıcı seçimi: Eğer yetiştirilecek çeşitler kendine kısır veya kısmen verimliyse, bahçede her 8 ağaca bir adet tozlayıcı çeşit gelecek şekilde planlama yapılmalıdır. Çeşit seçerken çiçeklenme dönemlerinin birbirine uygun olmasına dikkat edilmelidir.
• Form verme: Dikimden sonra yapılacak yaz budaması ile fidanlar vazo (goble) veya modifiye lider şekillerine göre terbiye edilmeye başlanmalıdır.