Bitki Yetiştirme Rehberi

Yenidünya Yetiştiriciliğinde En Sık Yapılan 10 Hata

Yenidünya, yani halk arasındaki adıyla Malta eriği, doğru bakıldığında çok kıymetli ve ekonomik getirisi yüksek bir meyvedir. Ancak bu bitki, hassas iklim istekleri ve özel yetiştirme teknikleri nedeniyle bazı hatalara karşı oldukça duyarlıdır. Bahçenizi kurarken veya mevcut ağaçlarınızı yönetirken en sık düşülen hataları aşağıda sıraladık.

1. Tozlayıcı kullanmamak veya yetersiz kullanmak. Yenidünya kendini kısmen tozlayabilse de, tozlayıcı çeşit kullanıldığında meyve tutumu çok daha yüksek olur; meyveler daha iri, gösterişli ve çekirdek sayısı daha az olur. Doğrusu: Verim ve kaliteyi artırmak için mutlaka iyi kaliteli bir tozlayıcıyı bahçeye dahil edin. Tozlayıcı kalitesi iyiyse 2 sıra ana çeşit, 1 sıra tozlayıcı; kalite düşükse 1 adet tozlayıcıya karşılık 8 adet ana çeşit kullanın.
2. Yanlış dikim mesafesi seçmek. Ağaçlar çok sık dikildiğinde ışık ve hava sirkülasyonu azalır, bu da meyve kalitesini düşürür. Doğrusu: Dikim mesafelerini 7x7 veya 8x8 metre olacak şekilde kare düzeninde planlayın.
3. Don riskini ve iklim şartlarını göz ardı etmek. Yenidünya herdem yeşil bir bitkidir ancak meyveleri −3 °C'de donabilir. Ayrıca nisan-mayıs aylarındaki 30 °C üzerindeki sıcaklıklar güneş yanıklığına yol açar. Doğrusu: Kışın sert geçtiği bölgelerde dikimi ilkbahara, ılıman yerlerde ise sonbahara bırakın. Rüzgâra karşı korunaklı, ılık ve güneş alan yerleri tercih edin.
4. Drenajı kötü, su tutan topraklara dikmek. Yenidünya derin, organik maddece zengin ve gevşek toprakları sever; taban suyu seviyesi 1.5-2.0 metreden yüksek olan, su biriken yerlerde kök sorunları yaşanır. Doğrusu: Eğer bölgenizde yüksek taban suyu sorunu varsa mutlaka drenaj sistemi kurun.
5. Yanlış terbiye sistemi uygulamak. Ağacın formunu bozmak, meyve verimini ve hasadı zorlaştırır. Doğrusu: Yenidünya ağaçlarına, kompakt ve yeşil bir taç yapısı sağlamak için "goble" (çanak veya vazo) terbiye sistemi uygulayın; taçlandırma yüksekliğini yaklaşık 65-75 cm civarında tutun.
6. Budamayı yanlış zamanda veya yanlış şekilde yapmak. Yanlış budama, ağacın gelişimini ve meyve verimini doğrudan etkiler. Doğrusu: Mart ayında, ağacın yeterli ışık almasını sağlayacak şekilde kurumuş, hastalıklı, zararlanmış ve obur dalları temizleyerek budama yapın.
7. Rüzgâra karşı önlem almamak. Şiddetli rüzgârlar hem tozlanmayı olumsuz etkiler hem de bitkiye zarar verebilir. Doğrusu: Bahçenizi korumak için rüzgâr kıran olarak servi (andız) gibi ağaçları, hakim rüzgâr yönünde 1x1 metre aralıklarla, iki sıralı üçgen şeklinde dikin.
8. Dikim sırasında gövdeyi korumamak. Yeni dikilen fidanların gövdeleri yağmur ve çevresel faktörlerden etkilenebilir. Doğrusu: Dikim aşamasında gövdeyi yağmurdan etkilenmeyecek şekilde kâğıt ile sarın.
9. Nem dengesini ayarlayamamak. Çiçeklenme ve meyve büyüme döneminde hava neminin %70'in üzerine çıkması, kara leke hastalığı riskini artırır. Doğrusu: Nem oranının yüksek olduğu bölgelerde hastalık takibini sıkı tutun ve bitki sağlığını izleyin.
10. Hasat sonrası hatalar yapmak. Yenidünya klimakterik bir meyve değildir, yani hasattan sonra olgunlaşma devam etmez. Doğrusu: Meyveleri tam olgunluğa eriştiğinde hasat edin; hasat edilemeyen veya geç kalan meyveler ağaçta kalmaz, buruşur ve kurur.

Bir ipucu daha: Eğer ayva anaçları kullanacaksanız, bu anaçların kalkerli topraklara hassas olduğunu ve bazı çeşitlerle aşı uyuşmazlığı gösterebileceğini unutmayın; bu nedenle bölgenize ve çeşidinize en uygun anaç seçimi için il/ilçe tarım müdürlüğüne danışın.