Bitki Yetiştirme Rehberi

Nektarin Hastalıkları: Belirtiler, Nedenleri ve Korunma Yolları

Nektarin yetiştiriciliğinde başarılı bir verim almanın anahtarı, hastalığı ilaçla yok etmekten ziyade, hastalığın oluşmasına zemin hazırlayan koşulları ortadan kaldırmaktır. Nektarin ağaçları, özellikle nemli ve havasız ortamları seven mantar hastalıklarına karşı oldukça hassastır. Bu nedenle doğru drenaj, doğru budama ve dengeli besleme en temel savunma mekanizmanızdır. Hastalıklarla mücadelede ilaç kullanmanız gerekirse yalnızca ruhsatlı ürünleri, etiketindeki doz ve zamanda kullanın ve mutlaka il/ilçe tarım müdürlüklerine danışın.

1. Yaprak Kıvırcıklığı (Taphrina deformans)

Fotoğraf: Giancarlo Dessì · CC BY-SA 3.0

Belirtiler: Nektarin ağaçları için en ciddi fungal hastalıklardan biridir. İlkbaharda yapraklar üzerinde kırmızımsı, mor veya kahverengi renk değişimleri, kalınlaşmalar ve kıvrılmalar görülür. Yaprak dokusu deforme olur, kalınlaşır ve deforme olmuş yapraklar zamanla dökülür. Bu durum ağacın yaprak yüzeyini azaltarak fotosentez kapasitesini düşürür.

Zararı: Hastalık doğrudan meyveyi öldürmese de, ağacın yaprak dökmeye (defoliasyon) zorlanmasına neden olur. Bu da ağacın enerji kaybına uğramasına ve doğrudan ürün veriminin düşmesine yol açar.

Nedenleri ve İklim Etkisi: Hastalık, özellikle 16 °C'nin altındaki sıcaklıklarda görülen yoğun kış yağışlarıyla tetiklenir. Yağışlı havalar, mantar sporlarının yapraklara taşınmasını kolaylaştırır. Bu nedenle kışın çok yağış alan bölgelerde bu hastalık çok daha yaygındır.

Korunma:

• Ağaçların hava almasını sağlayacak şekilde, iç kısımların ışık alacağı biçimde budama yapın.
• Drenajı iyi, su tutmayan toprakları tercih edin; çünkü nemli ve ıslak topraklar hastalığı besler.
• Kış yağışlarının yoğun olduğu bölgelerde, hastalık belirtileri görülmeden önce bakırlı preparatlarla (Bordo bulamacı gibi) koruyucu uygulamalar yapılması önerilir.

2. Kahverengi Çürüklük (Monilinia fructicola)

Fotoğraf: Mary Ann Hansen · CC BY 3.0 us

Belirtiler: Meyveler üzerinde kahverengi, yumuşak ve çürümüş lekeler şeklinde görülür. Çürüme ilerledikçe meyve dokusu bozulur. Bazı durumlarda çürüyen meyvenin üzerinde küçük, siyah noktalar (sporlar) fark edilebilir.

Zararı: Meyve kalitesini doğrudan bozan, hasat edilebilir ürün miktarını ciddi oranda azaltan bir hastalıktır.

Korunma:

• Bahçede hastalık belirtisi gösteren, yere düşmüş veya ağaçta asılı kalmış çürük meyveleri mutlaka toplayıp imha edin.
• Budama sırasında ağaçta kalan hastalıklı dalları temizleyin.
• Meyve ağaçlarının aşırı nemli kalmamasına dikkat edin; sulama sistemini ağaç gövdesinden uzak, kontrollü kullanın.

3. Bakteriyel Leke (Xanthomonas arboricola pv. pruni)

Fotoğraf: Jerzy Opioła · CC BY-SA 4.0

Belirtiler: Yapraklarda, dallarda ve meyvelerde küçük, su lekeleri şeklinde başlayıp sonra koyu renkli, nekrotik (ölü doku) lekelere dönüşen belirtiler görülür. Meyvelerde bu lekeler meyve kalitesini bozar.

Korunma:

• Budama aletlerinizi her ağaç geçişinde mutlaka dezenfekte edin; budama makaslarının temizliği, bakterinin bir ağaçtan diğerine taşınmasını önlemek için hayati önem taşır.
• Ağaçlarda oluşan yaraları (budama veya dolu yarası) açık bırakmayın, uygun yöntemlerle kapatın.

4. Diğer Hastalık ve Zararlı Riskleri

Nektarin ağaçları ayrıca brown rot (kahverengi çürüklük), peach scab (nektarin kabuk hastalığı) ve bacterial spot (bakteriyel leke) gibi hastalıklara karşı hassastır. Ayrıca meyvelerde güneş yanığı (sunburn) oluşmaması için meyvelerin aşırı doğrudan güneş ışığına maruz kalmamasına dikkat edilmelidir.

Önemli Not: Nektarin ağaçları kış soğuklarına karşı dirençli olsa da, çiçek tomurcukları çok düşük sıcaklıklarda (yaklaşık -1.1 °C ve altı) zarar görebilir. Bu durum o yılki meyve verimini tamamen yok edebilir. Bahçenizi kurarken bölgenizin don risklerini ve iklim özelliklerini mutlaka göz önünde bulundurun.